Tiết 152,153

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên bài Tác giả Năm Thể
thơ
ST
thơ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

Tiết 152,153

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên bài Tác giả Năm Thể
thơ
ST
thơ

1

Đồng
chí

Chính
Hữu

1948 Tự

do

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

Vẻ đẹp chân
thực giản dị
của anh bộ đội
thời chống
Pháp và tình
đồng chí sâu
sắc, cảm động.

Chi tiết,
hình ảnh tự
nhiên bình
dị, cô đọng
gợi cảm.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên bài
thơ

2

Đoàn Huy 1958 7 Vẻ đẹp tráng lệ,
thuyền Cận
chữ giàu màu sắc
lãng mạn của
đánh
thiên nhiên, vũ
cá

Tác Năm Thể
giả
ST thơ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc nghệ
thuật

Từ ngữ giàu
hình ảnh sử
dụng các
biện pháp
trụ và con người ẩn dụ, nhân
lao động mới.
hoá.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
TT Tên bài

thơ

3

Tác giả Năm
ST

Con cò Chế
Lan
Viên

Thể
thơ

1982 Tự

do

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

Ca ngợi tình
mẹ và ý nghĩa
lời ru đối với
cuộc sống
con người.

Vận dụng
sáng tạo ca
dao. Biện
pháp ẩnh
dụ, triết lí
sâu sắc.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại
Việt Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
TT Tên

b.thơ

Tác
giả

4

Bếp
lửa

Bằng 1963
Việt

Năm
ST

Thể
thơ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

7 chữ
và 8
chữ

Tình cảm bà
cháu và hình
ảnh người bà
giàu tình
thương, giàu
đức hi sinh.

Hồi tưởng
kết hợp với
cảm xúc,
tự sự, bình
luận.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9.
TT Tên bài

thơ

5

Tác giả Năm
ST

Bài
Phạm
thơ về Tiến
tiểu
Duật
đội xe
không
kính

Thể
thơ

1969 Tự

do

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

Vẻ đẹp hiên
ngang, dũng
cảm của
người lính lái
xe Trường
Sơn.

Ngôn ngữ
bình dị,
giọng điệu
và hình ảnh
thơ độc
đáo.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt Nam đã
học trong sách Ngữ văn 9
TT

6

Tên bài
thơ

Tác giả Năm
ST

Thể
thơ

Khúc Nguyễn 1971 Tự
hát ru Khoa
do
những Điềm
em bé
lớn lên
lưng
mẹ.

Tóm tắt nội
dung

Tình yêu
thương con và
ước vọng của
người mẹ dân
tộc Tà Ôi trong
cuộc kháng
chiến chống
Mĩ.

Đặc sắc nghệ
thuật

Giọng thơ
tha thiết,
hình ảnh
giản dị,
gần gũi.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
TT

7

Tên bài
thơ

Tác giả Năm
ST

Viếng
lăng
Bác

Viễn
Phương

1976

Thể
thơ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc nghệ
thuật

7
chữ
và 8
chữ

Lòng thành
kính và niềm
xúc động sâu
sắc đối với
Bác khi vào
lăng viếng
Bác.

Giọng điệu
trang trọng,
thiết tha, sử
dụng nhiều
ẩn dụ gợi
cảm.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên bài Tác giả Năm Thể
thơ
ST
thơ

8

Ánh
trăng

Nguyễn 1978 5

Duy

chữ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

Gợi nhớ những
năm tháng
gian khổ của
người linh,
nhắc nhở thái
độ sống “Uống
nước nhơ
nguồn”.

Giọng tâm
tình, hồn
nhiên.
Hình ảnh
gợi cảm

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên bài Tác giả Năm
thơ
ST

9

Sau
Tình cảm gia
Nói với Y
5
Phương 1975 chữ đình ấm cúng
con

Thể
thơ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc
nghệ thuật

Từ ngữ,
hình ảnh
truyền thống cần
giàu sức
cù sức sống
mạnh mẽ của quê gợi cảm.
hương và dân
tộc, sự gắn bó với
truyền thống.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên Tác giả Năm
b.thơ
ST

10

Mùa Thanh 1980
xuân Hải
nho
nhỏ

Thể
thơ

5
chữ

Tóm tắt nội
dung

Đặc sắc nghệ
thuật

Cảm xúc trước
mùa xuân của
thiên nhiên, vũ
trụ và khát vọng
làm mùa xuân
nho nhỏ dâng
hiến cho đời.

Hình ảnh
đẹp, gợi
cảm, so
sánh và ẩn
dụ sáng tạo.
Gần gũi
dân ca.

ÔN TẬP VỀ THƠ

1. Lập bảng thống kê các tác phẩm thơ hiện đại Việt
Nam đã học trong sách Ngữ văn 9
T
T

Tên bài Tác giả Năm
thơ
ST

11

Sang
thu

Thể
thơ

Tóm tắt nội
dung

Những cảm
Hữu 1998 5
Thỉnh
chữ nhận tinh tế

Đặc sắc
nghệ thuật

Hình ảnh
thơ giàu
của tác giả về
sức gợi
chuyển biến
nhẹ nhàng của cảm.
thiên nhiên từ
cuối hạ sang

thu.

ÔN TẬP VỀ THƠ
2. Ghi lại tên các bài thơ theo từng giai đoạn dưới đây:
+ 1945 – 1954 : Đồng chí.
+ 1954 – 1964 : Đoàn thuyền đánh cá, Bếp lửa.
+ 1964 – 1975 : Bài thơ về tiểu đội xe không kính,

Khúc hát ru những em bé lớn lên
trên lưng mẹ.

+ Sau 1975 : Ánh trăng, Mùa xuân nho nhỏ, Viếng lăng

Bác, Nói với con, Sang thu, Con cò.

ÔN TẬP VỀ THƠ
3. Nhận xét về những điểm chung và nét riêng
trong nội dung và cách biểu hiện tình mẹ con
trong các bài thơ
- Giống nhau : ca ngợi tình mẹ con đằm thắm,
thiêng liêng.
- Khác nhau :

3. Nhận xét về những điểm chung và nét riêng
- Khác nhau :
Khúc hát ru…
Thể hiện sự thống nhất của
tình yêu con với lòng yêu
nước, gắn bó với cách
mạng và ý chí chiến đấu
của người mẹ dân tộc Tà ôi
trong hoàn cảnh gian khổ
ở chiến khu Tây Thừa
Thiên trong thời kì kháng
chiến chống Mĩ.

Con cò
Khai thác và
phát triển hình
tượng con cò
trong ca dao hát
ru để ngợi ca
tình mẹ và ý
nghĩa của lời hát
ru.

Mây và sóng
Hoá thân vào lời
trò chuyện hồn
nhiên, ngây thơ
của em bé với mẹ
để thể hiện tình
yêu mẹ thắm
thiết của trẻ thơ.

ÔN TẬP VỀ THƠ
4. Nhận xét về hình ảnh người lính và tình đồng
đội của họ trong các bài thơ : Đồng chí, Bài thơ về
tiểu đội xe không kính, Ánh trăng.
- Điểm chung :
Ba bài thơ đều viết về người lính cách mạng với
vẻ đẹp trong cách sống và tâm hồn họ.
- Khác nhau :

ÔN TẬP VỀ THƠ

4. Nhận xét về hình ảnh người lính và tình đồng đội
- Điểm chung :
- Khác nhau :

Đồng chí viết về người lính ở thời kì đầu đầu cuộc
kháng chiến chống Pháp. Xuất thân từ nông dân nơi
những làng quê nghèo khó, tình nguyện và hăng hái ra
đi chiến đấu. Tình đồng chí của những người đồng đội
dựa trên cơ sở cùng chung cảnh ngộ, cùng chia sẻ những
gian lao, thiếu thốn và cùng lí tưởng chiến đấu. Bài thơ
tập trung thể hiện vẻ đẹp và sức mạnh của tình đồng chí
ở những người lính cách mạng.

ÔN TẬP VỀ THƠ

4. Nhận xét về hình ảnh người lính và tình đồng đội
- Điểm chung :
- Khác nhau :

Bài thơ về tiểu đội xe không kính khắc hoạ hình ảnh
những chiến sĩ lái xe trên tuyến đường Trường Sơn
trong thời kì kháng chiến chống Mĩ. Bài thơ làm nổi bật
tinh thần dũng cảm, bất chấp khó khăn nguy hiểm, tư
thế hiên ngang, niềm lạc quan và ý chí chiến đấu giải
phóng miền Nam của người chiến sĩ lái xe – một hình
ảnh tiêu biểu cho thế hệ trẻ trong cuộc kháng chiến
chống Mĩ.

ÔN TẬP VỀ THƠ
4. Nhận xét về hình ảnh người lính và tình đồng đội
- Điểm chung :
- Khác nhau :
Ánh trăng nói về những suy ngẫm của người lính đã đi
qua cuộc chiến tranh, nay sống giữa thành phố, trong
hoà bình. Bài thơ gợi lại những kỉ niệm gắn bó của người
lính với đất nước, với đồng đội trong những năm tháng
gian lao của thời chiến tranh, để từ đó nhắc nhở về đạo lí
nghĩa tình, thuỷ chung.

ÔN TẬP VỀ THƠ
5. Nhận xét bút pháp xây dựng hình ảnh trong các
bài thơ :
- Bài Đồng chí : hình ảnh “Đầu súng trăng treo” ở
cuối bài rất đẹp và giàu ý nghĩa biểu tượng, nhưng
cũng rất thực, và tác giả đã bắt gặp trong những
đêm phục kích địch ở rừng.
- Bài Đoàn thuyền đánh cá lại chủ yếu dùng bút
pháp tượng trưng, phóng đại với nhiều liên tưởng,
tưởng tượng, so sánh mới mẻ độc đáo.

ÔN TẬP VỀ THƠ

5. Nhận xét bút pháp xây dựng hình ảnh :
- Bài Đồng chí : hình ảnh “Đầu súng trăng treo”.
- Bài Đoàn thuyền đánh cá.

- Bài thơ về tiểu đội xe không kính sử dụng bút pháp
hiện thực, miêu tả rất cụ thể, chi tiết từ hình dáng chiếc
xe không kính đến cảm giác và sinh hoạt của người lái
xe.
- Bài Ánh trăng đưa vào nhiều hình ảnh và chi tiết thực,
rất bình dị, nhưng chủ yếu dùng bút pháp gợi tả, không
đi vào chi tiết mà hướng tới ý nghĩa khái quát biểu hiện
của hình ảnh.

ÔN TẬP VỀ THƠ
6. Phân tích một khổ thơ mà em thích.
- Hình ảnh ẩn dụ : “… mặt trời trong lăng rất đỏ”
vừa nói lên sự vĩ đại của Bác Hồ, vừa thể hiện sự
tôn kính của nhân dân, của tác giả với Bác. Hình
ảnh dòng người vào lăng viếng Bác được ví như
những tràng hoa dâng lên bảy mươi chín mùa
xuân của Bác. Sự so sánh này vừa đẹp, vừa chính
xác lại vừa mới lạ, thể hiện tình cảm thương nhớ,
kính yêu sự gắn bó của nhân dân với Bác.

ÔN TẬP VỀ THƠ
6. Phân tích một khổ thơ mà em thích
- Khổ thứ ba diễn tả sự xúc động của tác giả khi vào
trong lăng. Hai trạng thái dường như trái ngược mà vẫn
thống nhất: Sự yên tĩnh thanh thản, trang nghiêm trong
lăng và nỗi niềm thương tiếc, xót đau của nhà thơ khi ở
trong lăng. Lí trí thì nhận biết sự trường tồn của Bác với
đất nước (Vẫn biết trời xanh là mãi mãi) nhưng tình cảm
thì không thể không đau xót vì sự mất mát lớn lao khi
Bác đã ra đi (Mà sao nghe nhói ở trong tim).

HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Bài cũ: Học thuộc các đoạn thơ bài thơ và
các nội dung chính.
- Chuẩn bị bài: Luyện viết đoạn văn, bài văn
nghị luận về đoạn thơ, bài thơ