Tiết 5,6,7,8: QUANG HỢP Ở THỰC VẬT
CHỦ ĐỀ 8: TRAO ĐỔI CHẤT VÀ CHUYỂN HÓA NĂNG LƯỢNG Ở SINH VẬT
Hình 18.1.Sơ đồ tổng hợp chất hữu cơ ở cây xanh

Chất hữu cơ được tổng hợp ở thực vật thông qua quá trình nào?

Thực vật có thể tự

tổng hợp chất hữu cơ từ những nguyên liệu nào?

Ánh sáng

mặt trời

Oxygen

Carbon dioxide

Nước và chất khoáng

Chất hữu cơ
I. Vai trò của lá cây với chức năng quang hợp
I. Vai trò của lá cây với chức năng quang hợp

Nêu các bộ phận của lá?

- Lá cây gồm:

+ Cuống lá

+ Gân lá

+ Phiến lá .
GÂN LÁ

Lục lạp

Gân lá gồm các bó mạch

Lỗ khí

Tế bào biểu bì mặt trên

Tế bào thịt lá

Khoang chứa không khí

Tế bào biểu bì mặt dưới

Đặc điểm cấu tạo và chức năng của gân lá ?
Điền cấu tạo trong của lá cây cho phù hợp?

6

4

5

2

3

1

Tế bào thịt lá

Tế bào biểu bì

mặt trên

Mạch gỗ

Mạch rây

Tế bào biểu bì

mặt dưới

Khí khổng
I. Vai trò của lá cây với chức năng quang hợp

- Lá cây là cơ quan quang hợp của cây xanh.

- Lá cây gồm: Cuống lá, gân lá, phiến lá. Bên trong lá có các bộ phận: Lục lạp, khí khổng, mạch gỗ , mạch rây.
- Nêu đặc điểm của lá cây phù hợp với chức năng quang hợp
Bộ phận

Đặc điểm

Vai trò trong quang hợp
Phiến lá
Gân lá
Lục lạp
Khí khổng
Lá rau ngót

Lá rau má

Lá lốt

Lá sen

Lá trúc đào

Lá kinh giới

Lá địa lan

Lá rau muống

Lá xương xông - Phiến lá: Dạng bản dẹt, hướng nằm vuông góc với thân cây. Có chức năng thu nhận được nhiều ánh sáng.
- Nêu đặc điểm của lá cây phù hợp với chức năng quang hợp?
Các kiểu gân lá

Lá gai

Lá rẻ quạt

Lá địa liền

Gân hình mạng

Gân song song

Gân hình cung - Gân lá: Có mạch dẫn, cứng cáp, nằm ở trong cấu trúc lá. Vận chuyển nước đến lục lạp và vận chuyển chất hữu cơ từ lục lạp về cuống lá, từ đó vận chuyển đến các bộ phận khác của cây.
- Lục lạp: Nằm ở lớp giữa của lá, chứa diệp lục. Thu nhận ánh sáng dùng cho tổng hợp chất hữu cơ cho lá cây.
- Khí khổng: Phân bố trên bề mặt lá, có khả năng đóng, mở. Trao đổi khí và thoát hơi nước.
Nghiên cứu thông tin SGK và hình 18.2

_?2: Cây dạng lá kim, cây không có lá có quang hợp không?_
II. Quá trình quang hợp

_1. Khái niệm về quang hợp_
_1. Khái niệm:_ Quang hợp là quá trình thu nhận và chuyển hóa năng lượng ánh sáng, tổng hợp nên các chất hữu cơ từ các chất vô cơ như nước ,khí carbon dioxide, diễn ra ở tế bào có chất diệp lục, đồng thời thải ra khí oxigen

Nêu khái niệm quang hợp là gì?
_Vì sao phải trồng cây ở nơi có đủ ánh sáng?_

- Trồng cây ở nơi có đủ ánh sáng thì cây quang hợp để chế tạo chất hữu cơ, giúp cây sinh trưởng và phát triển tốt.
Khí OXI

Khí

Cacbonic

TINH BỘT

ÁNH SÁNG
_2. Phương trình tổng quát_

Cacbon dioxit + Nước

_Ánh sáng_

_ Diệp lục_

Chất hữu cơ + Oxigen
II. Quá trình quang hợp
Chất tham gia

Sản phẩm

Các yếu tố tham gia
- Cacbon

dioxit

- Nước

- Oxigen

- Glucose

- Ánh sáng

- Diệp lục

Cho biết các chất tham gia và sản phẩm tạo thành của quá trình quang hợp?

Chất hữu cơ

Nước
- Quá trình tổng hợp chất hữu cơ ở thực vật cần nguyên liệu là: nước (H2O), carbon dioxide (CO2), ánh sáng mặt trời (quang năng).

- Sản phẩm của Quang hợp là Chất hữu cơ và khí oxygen.

_2. Phương trình tổng quát_
_2. Phương trình tổng quát_
Nguyên liệu

Sản phẩm

Các yếu tố tham gia
- Cacbon dioxit

- Nước

- Oxigen

- Glucose

- Ánh sáng

- Diệp lục
Chất hữu cơ ví dụ như đường glucose. Chất dự trữ đặc trưng của thực vật là tinh bột, tinh bột được tạo thành nhờ sự liên kết của các phân tử Glucose. Từ tinh bột và muối khoáng do rễ hút vào cây sẽ chế tạo ra các sản phẩm hữu cơ khác.
_ 3. Ý nghĩa:_

- Quang hợp tạo ra năng lượng cho sự sống (tích lũy trong các chất hữu cơ), giúp cân bằng khí O2 và khí CO2 trong khí quyển , có vai trò quyết định sự sống trên trái đất.

Quang hợp có ý nghĩa như thế nào đối với sự sống trên trái đất?
_ 3. Ý nghĩa:_

Những sinh vật nào có thể quang hợp?

- Sinh vật có chứa lục lạp trong tế bào thì có khả năng quang hợp.
Ý nghĩa của Quang hợp là:

- Là nguồn cung cấp oxy số một trong khí quyển.

- Quá trình quang hợp ở thực vật cũng là nguồn cung cấp quan trọng cho các nguyên liệu ngành công nghiệp và dược liệu.

- Góp phần tạo nên mối quan hệ dinh dưỡng (năng lượng) giữa thực vật, con người và động vật.

- Ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến hầu hết sự sống trên Trái đất.

- Đóng vai trò là quá trình cung cấp năng lượng chính cho hầu hết các cây cối và thực vật.

- Sinh vật có chứa lục lạp trong tế bào thì có khả năng quang hợp.
III. Mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp
III. Mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp

*Chuyển hóa năng lượng trong quang hợp:

- Ánh sáng mặt trời (quang năng) nhờ lục lạp chuyển hóa thành năng lượng hóa học (hóa năng) tích lũy trong chất hữu cơ ở lá cây.

*Trao đổi chất trong quang hợp:

Vật chất từ môi trường ngoài (nước và khí carbon dioxide) được vận chuyển đến lục lạp ở lá cây, biến đổi hóa học thành chất hữu cơ (đường,tinh bột…) và oxygen.
_Sơ đồ mối quan hệ giữa trao đổi chất và_

_ chuyển hóa năng lượng trong quang hợp_

Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp có mối quan hệ như thế nào?

_- Trong quang hợp luôn có sự trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng - tổng hợp các chất đồng thời tích lũy năng lượng và phân giải các chất đã tổng hợp được để giải phóng năng lượng cần cho các hoạt động sống của cây._

-Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp có mối quan hệ chặt chẽ, hai quá trình này luôn diễn ra đồng thời, gắn liền với nhau.
III. Mối quan hệ giữa trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp

- Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp có mối quan hệ chặt chẽ, hai quá trình này luôn diễn ra đồng thời, gắn liền với nhau.

Cacbon dioxit + Nước

(Các chất vô cơ)

_As mặt trời_

_(Quang năng)_

Chất hữu cơ + Oxigen

( Hóa năng )
QUANG HỢP

Ý nghĩa

Khái niệm

Sơ đồ

Chất tham gia

Sản phẩm

TĐC và chuyển hóa

Vai trò của lá

Sơ đồ

Mối quan hệ

Luyện tập
GHI NHỚ

1. Lá là cơ quan quang hợp của cây xanh.

2. Quang hợp là quá trình thu nhận và chuyển hóa năng lượng ánh sáng, tổng hợp nên các chất hữu cơ từ các chất vô cơ như nước, khí carbon dioxide, diễn ra ở tế bào có chất diệp lục, đồng thời thải ra khí oxygen.

3. Trong quá trình quang hợp, một phần năng lượng ánh sáng được chuyển hóa thành năng lượng hóa học tích lũy trong các hợp chất hữu cơ ở lá cây.

4. Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong quang hợp có mối quan hệ chặt chẽ, hai quá trình này luôn diễn ra đồng thời, gắn liền với nhau.
Vận dụng

*Trồng 2 chậu hoa 10 giờ hoặc hoa dừa cạn: 1 chậu đặt ở ban công nơi có nắng và 1 chậu đặt trong nhà. *Quan sát sự phát triển của 2 cây và ghi chép lại sự khác biệt và giải thích nguyên nhân. *Các nhóm báo cáo kết quả nghiên cứu sau 1 tuần. *Chuẩn bị bài sau : học và trả lời câu hỏi bài 18 *Đọc kĩ bài 19