Giáo viên: Hoàng Nhuệ
Giang

Tớ là người
nói đúng!

Thế nào là từ đồng nghĩa?
Hãy cho ví dụ về từ đồng nghĩa?
Thế nào là từ đồng nghĩa hoàn toàn?
Thế nào là từ đồng nghĩa không hoàn toàn?

Bước vào mỗi cánh cửa, các bạn ấy thấy

4 nhóm thảo luận

được rất nhiều điều, liên quan đến từ chỉ

thời
gian
2 đấy!
phút
màu trong
xanh, đỏ,
trắng,
đen
Đố bạn đó là các từ nào?

xanh biếc
xanh thẳm

xanh ngút ngàn

xanh non

xanh đọt chuối

xanh đen

đỏ bừng
đỏ hoe

đỏ au

đỏ thắm

đỏ ối

đỏ tía

trắng đục

trắng tinh

trắng bóng

trắng muốt

trắng phau

trắng ngần

đen láy
đen kịt

đen sì

đen giòn

đen ngòm

đen nghịt

TRÍ NHỚ SIÊU PHÀM
Đặt câu với
từ vừa tìm được

- Mẹ ơi có thấy cái bóp viết màu
xanh đọt chuối của con ở đâu không?
- Đôi mắt đen láy của bé Na trông
mới dễ thương làm sao!

Chọn từ thích hợp
trong ngoặc đơn để
hoàn chỉnh bài văn sau:

Cá hồi vượt thác

Đàn cá hồi gặp thác phải nghỉ lại lấy sức để sáng mai vượt
sóng. Suốt đêm thác réo (điên cuồng, dữ dằn, điên đảo). Nước tung
lên thành những búi trắng to như tơ. Suốt đêm đàn cá rậm rịch.
Mặt trời (mọc, ngoi, nhô) lên. Dòng thác óng ánh (sáng
trưng, sáng quắc, sáng rực) dưới nắng. Tiếng nước xối (gầm rung,
gầm vang, gầm gào). Những con cá hồi lấy đà lao vút lên như chim.
Chúng xé toạc màn mưa thác trắng. Những đôi vây xòe ra như đôi
cánh.
Đàn cá hồi lần lượt vượt thác an toàn. Đậu “chân” bên kia
ngọn thác, chúng chưa kịp chờ cho cơn choáng đi qua, lại (cuống
cuồng, hối hả, cuống quýt) lên đường.
Theo Nguyễn Phan Hách

Cá hồi vượt thác

Đàn cá hồi gặp thác phải nghỉ lại lấy sức để sáng mai
vượt sóng. Suốt đêm thác réo điên cuồng. Nước tung lên thành
những búi trắng to như tơ. Suốt đêm đàn cá rậm rịch. Mặt trời
nhô lên. Dòng thác óng ánh sáng rực dưới nắng. Tiếng nước
xối gầm vang. Những con cá hồi lấy đà lao vút lên như chim.
Chúng xé toạc màn mưa thác trắng. Những đôi vây xòe ra như
đôi cánh.
Đàn cá hồi lần lượt vượt thác an toàn. Đậu “chân” bên
kia ngọn thác, chúng chưa kịp chờ cho cơn choáng đi qua, lại
hối hả lên đường.
Theo Nguyễn Phan Hách

“điên cuồng”: mất phương
hướng, không tự kìm chế, rất dữ
làm người khác sợ.
“điên đảo”: đảo trật tự.

“nhô”: đưa phần đầu cho vượt lên phía
trước so với những cái xung quanh một
cách bình tĩnh.
“ngoi”: sự nhô lên một cách khó khăn.
“mọc”: nhô lên khỏi bề mặt và tiếp
tục ngoi lên.

Mặt trời nhô lên tỏa sáng làm cho
dòng thác “sáng rực”.
“sáng quắc”: có thể làm chói
mắt.
“sáng trưng”: sáng nhờ có ánh
đèn/ánh lửa làm chói mọi vật.

“gầm vang” là phát ra tiếng to,
làm rung chuyển xung quanh.
“gầm gào/ gầm rung” có nét
nghĩa dữ dội, gây cảm giác sợ
hãi.

Tại sao dùng từ hối hả mà không
dùng cuống cuồng/cuống quýt ?
Cả 3 từ đều cùng nghĩa vội
nhưng cuống cuồng/cuống quýt
còn có ý lo sợ, mất bình tĩnh.

à Cần lưu ý khi sử dụng từ đồng nghĩa
không hoàn toàn.

Luyện tập về từ đồng nghĩa