Khoa học

Gốm xây dựng:
gạch ngói

Yêu cầu cần đạt
Biết về cấu tạo của gốm, gạch
ngói.
Kể tên các đồ vật làm từ gốm,
gạch, ngói
Xác định công dụng của gốm,
gạch, ngói
Biết một số tính chất cơ bản của
gốm, gạch, ngói.

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC

* Hoạt động 1: Kể tên một số đồ gốm mà em biết.

Bát, đĩa, tô,..làm bằng gốm sứ.

Lọ hoa, bình đựng nước,… làm bằng gốm sứ.

Bát hương, đồ thờ, …làm
bằng gốm sứ

Chậu hoa,…làm bằng gốm
sành sứ

* Hoạt động 2: Nguồn gốc và công dụng của gạch ngói.
1

2

3

4

* Hoạt động 2: Nguồn gốc và công dụng của gạch ngói.
+ Quan sát và cho biết trong hình 1 và hình 2:
- Loại gạch nào dùng để xây tường?
- Loại gạch nào dùng để lát sàn nhà; lát sân hoặc vỉa hè; ốp tường ?

2

Gạch dùng để xây tường

Hình 2a: Gạch để lát sân, vỉa hè.
Hình 2b: Gạch dùng để lát sàn nhà.
Hình 2c: Gạch dùng để ốp tường.

3

Gạch đinh (gạch thẻ)

Gạch ống

Gạch bánh ú

Gạch đồng tiền

Gạch hoa

Gạch lá dừa

Gạch lục giác (6 cạnh)

Gạch lỗ

Gạch hoa

Gạch lát vỉa hè

Gạch trang trí

- Gạch dùng để làm gì?

* Gạch dùng để xây tường, lát sân, lát vỉa hè, lát sàn nhà,
ốp tường.

- Các loại đồ gốm điều được làm bằng gì?

Trả lời: tất cả các loại đồ gốm đều được làm bằng đất sét.

- Gạch ngói khác đồ sành sứ ở điểm nào?
Trả lời:
- Gạch, ngói được làm bằng đất sét, nung ở nhiệt độ cao và không
tráng men.
- Đồ sành, sứ đều là đồ gốm được tráng men. Đặc biệt đồ sứ được làm
bằng đất sét trắng, các làm tinh xảo.

Quan sát hình 4, 5, 6 và cho biết: trong 3 loại ngói ở hình
4, loại nào dùng để lợp mái nhà ở hình 5 và 6?

Ngói âm dương

Ngói tây

Ngói mũi hài

Ngói ngòi bút

Ngói ri

Ngói viền

Ngói bò

Ngói vẩy cá

Ngói con sò

* Hoạt động 2: Nguồn gốc và công dụng của gạch ngói.
- Ngói dùng để làm gì?
* Ngói dùng để lợp mái nhà.

THỰC HÀNH
LUYỆN TẬP

Quy trình làm gạch, ngói.

Trộn đất

Cho vào máy và ép khuôn

Phơi khô
Nung ở nhiệt độ cao
- Gạch, ngói được làm từ đâu?
* Gạch ngói được làm từ đất sét nung ở nhiệt độ cao.

* Hoạt động 3: Tính chất của gạch ngói.
* Làm thí nghiệm để xác định tính chất của gạch, ngói:
Thí nghiệm
- Thả

viên gạch
hoặc ngói khô vào
nước, nhận xét xem
có hiện tượng gì
xảy ra? Tại sao có
hiện tượng đó

Mô tả hiện tượng

- Có nhiều bọt
nhỏ từ mảnh
gạch, ngói nổi
lên mặt nước.

Giải thích

-Do đất sét không ép
chặt nên có nhiều lỗ nhỏ li
ti, nước tràn vào đẩy
không khí trong đó ra và
tạo thành những bọt khí.

* Gạch, ngói thường xốp, có nhiều lỗ nhỏ li ti chứa không
khí, giòn, dễ vỡ.

VẬN DỤNG
TRẢI NGHIỆM

- Các đồ vật làm bằng đất sét nung không tráng men hoặc
có tráng men sành, men sứ đều được gọi là đồ gốm.
- Gạch, ngói được làm bằng đất sét nung ở nhiệt độ cao.
- Gạch, ngói thường dễ vỡ nên cần phải lưu ý trong khi
vận chuyển.

1

Các đồ vật làm bằng đất sét nung được gọi là
đồ gốm.

Đ

2

Gạch, ngói được gọi là đồ gốm tráng men.

S

3

Đồ sành sứ được gọi là đồ gốm tráng
men.

Đ

4

Gạch, ngói thường xốp có lổ nhỏ li ti,
giòn dễ vỡ.

Đ