Bài 41
Hiện tượng nào sau đây là hình thức sinh sản, hiện tượng nào sau đây không phải là hình thức sinh sản?
Thằn lằn bị đứt đuôi mọc ra đuôi mới.
Con Sao biển, khi cắt cơ thể làm hai phần thì phát triển thành hai con sao biển mới.
Từ hạt lúa phát triển thành cây lúa mới.
Từ một đoạn thân mía, sau khi dâm xuống đất cho ra các cây mía mới.
Đúng
Sai
Đúng
Đúng
Từ các ví dụ trên, hãy cho biết thế nào là sinh sản?
* Khái niệm : Sinh sản là quá trình tạo ra cá thể mới bảo đảm cho sự phát triển liên tục của loài.
* Các kiểu sinh sản :
- Sinh sản vô tính
- Sinh sản hữu tính
1. Sinh sản vô tính là gì ?
 Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản không có sự hợp nhất giao tử đực và giao tử cái, con cái giống nhau và giống cây mẹ
2. Các hình thức sinh sản vô tính ở thực vật.
- Sinh sản bằng bào tử.
- Sinh sản sinh dưỡng.
3. Phương pháp nhân giống vô tính.
a. Ghép chồi và ghép cành
Dựa vào hình bên, hãy cho biết cách tiến hành ghép chồi và ghép cành?
Vì sao phải cắt bỏ hết lá ở cành ghép?
Kể một số thành tựu về ghép cây mà em biết?
Những điều cần lưu ý khi ghép cây là gì?
b. Chiết cành và giâm cành.
Nêu những ưu điểm và nhược điểm của cành chiết và cành giâm so với cây mọc từ hạt?
c. Nuôi cấy tế bào và mô thực vật
Dựa vào mô hình nuôi cấy mô thực vật ở trên, hãy cho biết quá trình gồm những giai đoạn nào?
 Cách tiến hành :
- Lấy các tế bào từ các phần khác nhau của cơ thể thực vật (củ, lá, đỉnh sinh trưởng …)
- Nuôi các tế bào trong môi trường nuôi cấy thích hợp để tạo cây con.
* Lưu ý : Tất cả các thao tác phải thực hiện trong điều kiện vô trùng.
 Cơ sở khoa học của việc nuôi cấy tế bào và mô thực vật là tính toàn năng của tế bào thực vật.
* Tính toàn năng là khả năng của tế bào đơn lẻ phát triển thành cây nguyên vẹn, ra hoa và kết hạt bình thường
Ý nghĩa của phương pháp nuôi cấy tế bào và mô thực vật :
- Đảm bảo được tính trạng di truyền mong muốn.
- Giá trị kinh tế cao (nhân giống nhanh với số lượng lớn, có thể sản xuất những cây sạch bệnh, phục chế giống cây quý, hạ giá thành sản phẩm…
4. Vai trò của sinh sản vô tính đối với đời sống thực vật và con người
a. Vai trò của sinh sản vô tính đối với đời sống thực vật
- Giúp cho sự tồn tại và phát triển của loài.
b. Vai trò của sinh sản vô tính đối với đời sống con người
- Có vai trò đặc biệt quan trọng trong nông nghiệp.
 Nêu những ưu điểm của sinh sản vô tính
- Cá thể sống độc lập, đơn lẻ vẫn có thể tạo ra con cháu
- Tạo ra số lượng con cháu lớn trong một thời gian ngắn.
- Tạo ra cá thể mới giống nhau và giống cá thể mẹ về các đặc điểm di truyền
- Tạo ra các cá thể thích nghi tốt với môi trường sống ổn định, ít biến động
 Những nhược điểm của sinh sản vô tính
- Tạo ra các thế hệ con cháu giống nhau về mặt di truyền vì vậy, khi điều kiện sống thay đổi có thể dẫn đến hàng loạt cá thể bị chết.