NGÀNH GIUN DẸP
NGÀNH GIUN TRÒN
NGÀNH GIUN ĐỐT
CHỦ ĐỀ: CÁC NGÀNH GIUN
CHỦ ĐỀ
NGÀNH GIUN DẸP (2 TIẾT-BÀI 11-12)
- Ngành giun dẹp có cơ thể dẹp, đối xứng 2 bên. Chúng gồm các đại diện: sán lông, sán lá gan, sán lá máu, …. Chúng có 2 lối sống khác nhau: sống tự do (sán lông), sống ký sinh (sán lá, sán dây…)
SÁN LÔNG
Mắt
Thùy khứu giác
Miệng
Sán lông sống ở nơi nào?
Cơ thể sán lông có cấu tạo ra sao?
Sán lông thích nghi với lối sống như thế nào?
Nhánh ruột
CHỦ ĐỀ: NGÀNH GIUN DẸP ( TIẾT 1)
Như thế nào là cơ thể đối xứng hai bên, dẹp theo chiều lưng bụng?
? Là kiểu đối xứng chỉ vẽ được 1 mặt phẳng chia dọc cơ thể thành 2 nửa hoàn toàn giống nhau.
I. Nơi sống, cấu tạo và di chuyển
- Nơi sống: Kí sinh ở gan, mật trâu bò.
Quan sát H. 11.1 SGK.
Rút ra kết luận về cấu tạo và sự di chuyển của sán lá gan.
- Cấu tạo: Cơ thể dẹp, hình lá, đối xứng 2 bên, ruột phân nhánh, mắt và lông bơi tiêu giảm, các giác bám phát triển.
- Di chuyển: Chui rút, luồn lách.
CHỦ ĐỀ: NGÀNH GIUN DẸP ( TIẾT 1)
Video cách di chuyển của sán lá gan
https://www.youtube.com/watch?v=f5pIbAUsd-g
Giác bám
Miệng
Nhánh
ruột
Cơ quan
sinh dục
lưỡng tính
II – DINH DƯỠNG
CHỦ ĐỀ: NGÀNH GIUN DẸP ( TIẾT 1)
Dựa vào thông tin SGK trang 41 và hình trả lời các câu hỏi sau:
- Cơ quan nào giúp sán lá gan bám chắc vào vật chủ?
- Sán lá gan dinh dưỡng như thế nào?
II – DINH DƯỠNG
Hai giác bám giúp sán lá gan bám chắc vào nội tạng vật chủ.

Miệng có hầu hút chất dinh dưỡng từ môi trường kí sinh đưa vào hai nhanh ruột phân nhiều nhánh nhỏ để tiêu hóa, dẫn chất dinh dưỡng nuôi cơ thể

Sán lá gan chưa có hậu môn
III. SINH SẢN
1. Cơ quan sinh dục
Nêu đặc điểm cấu tạo cơ quan sinh dục của sán lá gan.
- Cơ quan sinh dục lưỡng tính.
- Đặc điểm: dạng ống, phân nhánh và phát triển chằng chịt
Giác bám
Miệng
Nhánh
ruột
Cơ quan
sinh dục
lưỡng tính
Cấu tạo sán lá gan
CHỦ ĐỀ: NGÀNH GIUN DẸP ( TIẾT 1)
Sán lá gan trưởng thành đẻ trứng
Trứng gặp nước
Trứng nở thành ấu trùng có lông
Ấu trùng có lông chui vào sống trong ốc sinh sản
Nhiều ấu trùng có đuôi được sinh ra từ quá trình sinh sản ở ốc
Ấu trùng có đuôi kết kén ở cây cỏ thủy sinh
Trâu bò bị nhiễm sán do ăn cỏ ở ruộng nước
2- Vòng đời:
Sán lá gan đẻ nhiều trứng
Video vòng đời sán lá gan
https://www.youtube.com/watch?v=HU-FblnOMPk
Hãy trả lời các câu hỏi sau:
- Ấu trùng không có nơi kí sinh, ấu trùng sẽ chết.
- Ấu trùng nở ra không gặp cơ thể ốc thích hợp?
- Nếu trứng không gặp nước thì sao?
- Trứng sẽ không nở, ấu trùng sẽ chết.
- Ốc chứa vật ký sinh bị các động vật khác ăn thịt mất?
- Ấu trùng trong cơ thể ốc chết hoặc ký sinh ở vật chủ mới.
- Kén sán bám vào rau, bèo … chờ mãi mà không gặp trâu, bò ăn phải ?
- Kén sán sẽ chết đi.
- Sán lá gan thích nghi với phát tán nòi giống như thế nào?
Thay d?i v?t ch?, nhi?u giai do?n ?u tr�ng.
- Dựa vào vòng đời, em hãy nêu cách phòng bệnh sán?
- Vệ sinh môi trường, không sử dụng phân tươi, tẩy sán cho trâu bò.
Sán lá gan
(gan trâu bò)
2. Vòng đời của sán lá gan

- Vòng đời sán lá gan có đặc điểm: thay đổi vật chủ qua nhiều giai đoạn ấu trùng thích nghi với kí sinh
Để phòng bệnh sán lá gan cho trâu, bò cần phải làm những gì ?
+ Vệ sinh chuồng trại, ủ phân trước khi bón cho cây trồng.
+ Tiêu diệt vật chủ trung gian gây bệnh (ốc)
+ Tẩy sán định kỳ cho trâu, bò
Vì sao trâu, bò nước ta mắc bên sán lá gan nhiều?
BÀI TẬP
Câu 1: Sán lông không có đặc điểm
Sống bơi lội tự do, cơ thể hình lá, dẹp theo hướng lưng bụng
Có giác bám rất phát triển
Di chuyển bằng lông bơi hoặc trượt trên giá thể
Đuôi hơi nhọn, miệng ở mặt bụng, chưa có lỗ hậu môn
Câu 2: Đặc điểm của sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh là
Di chuyển nhờ sự co giãn của các cơ trên cơ thể
Không có hậu môn, mắt, lông bơi tiêu giảm
Giác bám, cơ quan tiêu hóa, cơ quan sinh dục phát triển
Cả A, B, C
Câu 3: Vòng đời sán lá gan có đặc điểm
Kí sinh bắt buộc trên cơ thể vật chủ
Thay đổi vật chủ và qua nhiều giai đoạn ấu trùng
Các giai đoạn ấu trùng có nhiều hìh thái giống nhau
Trứng có vỏ cứng bao bọc vững chắc
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
 Học bài và trả lời câu hỏi SGK.
- Đọc mục “Em có biết”.
- Nghiên cứu trước bài tiếp theo(TÌM HIỂU MỘT SỐ GIUN DẸP KHÁC)