Câu 1: Có mấy dạng dữ liệu cơ bản?
Hãy kể tên?
Có 3 dạng cơ bản:
+ Dạng hình ảnh
+ Dạng âm thanh
+ Dạng chữ và số

Câu 2: Em hiểu như thế nào là số
hóa văn bản, số hóa hình ảnh, số
hóa âm thanh?
Là việc chuyển đổi văn
bản, chuyển đổi hình ảnh,
chuyển đổi âm thanh
thành dãy bit

Câu 3 - Tình huống:
Bạn An được bố mẹ cho 1 thẻ nhớ. Bạn lên mạng
internet cần tải sách mềm + 5 video bài giảng và lưu
trữ trong thẻ nhớ làm tài liệu tham khảo.
Em hãy cho biết: Thẻ nhớ trên lưu trữ được hết tài
liệu mà bạn An cần khi nào?

Khi tổng dung lượng của
sách mềm và 5 video <
dung lượng của thẻ nhớ

Câu 4: Em hiểu như thế nào về
bit?
Bit là đơn vị nhỏ nhất để
biểu diễn và lưu trữ thông
tin. Bit chỉ có thể nhận một
trong hai trạng thái, kí hiệu
là “0” và “1”
Vào bài mới

Các em đã biết dữ liệu âm thanh, dữ liệu hình ảnh, dữ liệu
văn bản đều được số hóa. Vậy còn dữ liệu số thì sao? Có
được số hóa không? Để biết được điều đó cô cùng các em
tìm hiểu nội dung bài học hôm nay.

TIẾT 5 - BÀI 5:
DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
Tình huống 1: Trong hệ thập phân, cùng là chữ số “1”
nhưng giá trị của nó khi ở hàng trăm gấp mười lần giá
trị của nó ở hàng chục. Tức là nếu chữ số “1” dịch sang
trái một vị trí thì nó biểu diễn giá trị mới gấp mười lần
so với khi ở vị trí cũ (khi chưa dịch sang trái một vị trí).
Bạn Minh Khuê nhận xét: Quy luật này chỉ đúng với
chữ số “1”. Em có đồng ý với bạn Minh Khuê không?
Em không đồng ý với bạn Minh Khuê, vì trong
hệ thập phân người ta còn dùng các chữ số
khác nữa, ví dụ 2,3,4,5,6,7,8,9

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
Ví dụ 1: Hãy hoàn thành các phép tính sau theo mẫu:
9
=1x9
75 = 10 x 7 + 1 x 5
183 = 100 x 1 + 10 x 8 + 1 x 8
7285 = 1000 x 7 + 100 x 2 + 10 x 8 + 1 x 5

Dùng mười chữ số
0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9
để biểu diễn số học

Hệ thập phân

Tiết 05: Bài 5. Dữ liệu trong máy tính
Ví dụ 2: Hãy hoàn thành các phép tính sau theo mẫu:
0
=1x0
1
=1x1
10
=2x1+1x0
101 = 4 x 1 + 2 x 0 + 1 x 1
1011 = 8 x 1 + 4 x 0 + 2 x 1 + 1 x 1
10101 = 16 x 1 + 8 x 0 + 4 x 1 + 2 x 0 + 1 x 1

Dùng hai chữ số
0 và 1
để biểu diễn số

Hệ nhị phân

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
 Đổi số nhị phân thành thập phân
101
= 4x1+2x0+1x1
1011 = 8 x 1 + 4 x 0 + 2 x 1 + 1 x 1
 Đổi số thập phân thành nhị phân.
VD: Đổi số 5 sang nhị phân
5 : 2 = 2 dư 1
2 : 2 = 1 dư 0
1 : 2 = 0 dư 1
Kết quả: 5 = 101

= 11

=5

Vì sao máy tính chỉ hiểu và xử lí
thông tin ở dạng dãy bit?
+ Máy tính hoạt động được là nhờ dòng điện
+ Máy tính chỉ biết được 2 trạng thái của dòng điện
 Tắt điện => Số 0
 Có điện => Số 1

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH

Kết luận:
- Số nhị phân là số tạo thành từ cách biểu
diễn chỉ dùng hai kí hiệu “0” và “1”
- Máy tính dùng dãy bit để biểu diễn các
số trong tính toán.

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
2. DỮ LIỆU VÀ CÁC BƯỚC XỬ LÍ THÔNG TIN TRONG
MÁY TÍNH

Thảo luận nhóm: (2 phút)

dãy bit

đầu vào

dữ liệu

đầu ra

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH

Các bước xử lí thông tin trong máy tính:
Bước 1:
Xử lí đầu
vào

Bước 2:
Xử lí dữ liệu

Thông tin
được
chuyển
thành dữ
liệu mà
máy tính
“hiểu được”
=> Dữ liệu
số.

Các phần
mềm ứng
dụng xử lí
dữ liệu
thành dãy
BIT =>
Thao tác
với các BIT.

Bước 3:
XửDãy
lí đầu
BITra

xuất ra
thông tin
dưới dạng
con người
hiểu được
hoặc ghi
lưu dữ liệu
vào thiết bị
lưu trữ hay
gửi lên
mạng.

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
3. DUNG LƯỢNG LƯU TRỮ DỮ LIỆU CỦA MỘT SỐ THIẾT BỊ
THƯỜNG GẶP:

Đơn vị đo
lượng dữ liệu
là gì? Nêu kí
hiệu?
Byte là đơn vị đo lượng dữ liệu, kí hiệu là B

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
Giải thích:
Các bội số của byte dùng để đo lượng dữ liệu được tạo ra
bằng cách nhân thêm 210 (bằng 1024) lần. Để dễ hình dung
có thể xấp xỉ là nhân với 1000 lần.
Thảo luận nhóm (2 phút): Hãy điền vào các chỗ còn trống
sau đây:
Viết là

Đọc là

Xấp xỉ

1 KB (Kilobyte)

1 Ki-lô-bai

Một nghìn byte

1 MB (Megabyte)

1 Mê-ga-bai
Một triệu byte
…………………….
…………………….

1 GB (Gigabyte)

1 Gi-ga-bai
Một tỉ byte
………………….....
…………………….

1 TB (Terabyte)

1 Tê-ra-bai
Một nghìn tỉ byte
………………….....
…………………….

Tiết 5 - Bài 5. DỮ LIỆU TRONG MÁY TÍNH
Thảo luận nhóm: (3 phút)
Em hãy quan sát hình, ghi nhận dung lượng lưu trữ của từng thiết bị và
đổi ra đến đơn vị cuối cùng là bằng bao nhiêu byte?

500GB

700MB

8GB

512MB
Đĩa cứng

1. Ổ cứng

536 870 912 000 B
500GB = …………………………………..

2. Đĩa CD

734 003 200 B
700MB = …………………………………..

3. USB
4. RAM

8 589 934 592 B
8GB = …………………………………..
536 870 912 B
512MB = ………………………………..

LUYỆN TẬP

Câu 1: Trong các câu sau, câu nào đúng, câu nào sai? Giải
thích tại sao?
1) Một MB xấp xỉ một nghìn byte
3) Một GB xấp xỉ một tỉ byte
2) Một TB xấp xỉ một triệu KB
4) Một KB xấp xỉ một nghìn GB
Trả lời: 

1. Một MB xấp xỉ một nghìn byte  
=> Sai, một MB xấp xỉ một triệu byte  
2. Một TB xấp xỉ một triệu KB
=> Sai, một TB xấp xỉ 1 tỷ KB
3. Một GB xấp xỉ một tỷ byte
ÞĐúng
4. Một KB xấp xỉ một nghìn GB
=> sai, một GB bằng một triệu KB

Câu 2:
USB, thẻ nhớ dùng phổ biến cho máy tính, điện thoại thông minh, máy
ảnh số có nhiều mức dung lượng 8 GB, 16 GB, 32 GB, 64 GB, 128
GB, ... em nên chọn dung lượng bao nhiêu là thích hợp cho mỗi trường
hợp sau?
1) Chủ yếu dùng để chứa tài liệu văn bản
2) Chủ yếu dùng để chứa các tệp ảnh du lịch, tham quan
3) Chủ yếu dùng để chứa các tệp bài hát.
Trả lời:
1. Chủ yếu để chứa tài liệu văn bản => Thẻ nhớ 8GB
2. Chủ yếu dùng để chứa các tệp hình ảnh du lịch, tham quan => cần
8GB (nếu chỉ có vài ảnh) hoặc nhiểu lần bội của 8GB (lưu trữ ảnh
nhiều lần đi du lịch).
3. Chủ yếu dùng để chứa các tệp bài hát => Thẻ nhớ 8 GB, điện thoại
64GB

VẬN DỤNG

Câu 1:
Số đếm biểu diễn bằng dãy bit 111 có bằng với số
111 ở hệ thập phân không?
Trả lời:
- Không.
- Vì 111 biểu diện bằng dãy bit để tính toán trong
máy tính có giá trị là 7, còn 111 ở hệ thập phân có
giá trị là 111

Câu 2:
Có bạn nói:
“Trong máy tính điện tử, các số được biểu diễn như
trong hệ thập phân chúng ta quen dùng, vì người ta
vẫn nhập các số thập phân vào máy tính để tính
toán”.
Em có đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?
Trả lời:
Không đồng ý. Vì máy tính biết cách chuyển các
số thập phân thành số biểu diễn bằng dãy bit để
tính toán.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học thuộc bài
- Chuẩn bị tiếp bài: “Khái niệm và lợi ích của mạng máy tính”

Giờ học kết thúc
CHÚC CÁC THẦY CÔ SỨC KHỎE
CHÚC CÁC EM HỌC TÔT.