NGỮ VĂN 6
BÀI 2 MIỀN CỔ TÍCH

TRI THỨC VÀ THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT:
ĐẶC ĐIỂM VÀ CHỨC NĂNG LIÊN KẾT CÂU
CỦA TRẠNG NGỮ.
GV LÊ THỊ HOÀI AN

? Nối thông tin ở cột A với cột B cho phù hợp ?
A

B

a.Trên cành cây,

1.Ve kêu râm ran.

b.Mùa hè,

2.Chúng ta phải
tuân thủ nguyên
tắc 5K.
3.Nhiều bạn làm
bài chưa tốt.

c. Vì chủ quan,
d.Để phòng
chống covid,

4.Những chú
chim hót líu lo.

I. TRI THỨC TIẾNG VIỆT
Trên cành cây,
những chú chim hót
líu lo.

Mùa hè, ve kêu râm
ran

Địa điểm

Mục đích

Để phòng chống
covid, chúng ta phải
tuân thủ nguyên tắc 5k

Thời gian

Nguyên nhân

Vì chủ quan, nhiều
bạn làm bài chưa tốt

II. THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT

TRÒ CHƠI
CHỌN NGÔI SAO MAY MẮN

1
5

2

4

3

1

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
CÂU VĂN

Ngày cưới, trong
nhà Sọ Dừa, cỗ bàn
thật linh đình, gia nhân
chạy ra chạy vào tấp
nập.
Đúng lúc rước dâu,
không ai thấy Sọ Dừa
đâu cả.

TRẠNG NGỮ

TÁC DỤNG

Ngày cưới, trong nhà
Sọ Dừa

Thời gian, nơi chốn

Đúng lúc rước dâu

Thời gian

Lập tức, vua cho hai
cha con vào ban
thưởng rất hậu

Lập tức

Cách thức

Sau khi nghe sứ thần
trình bày về mục đích
cuộc đi sứ, vua quan
đưa mắt nhìn nhau.

Sau khi nghe sứ
thần trình bày về
mục đích cuộc đi
sứ

Thời gian,

2

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Câu văn

1)Năm ấy, Sọ Dừa đỗ trạng
nguyên.(2)Chẳng bao lâu, có
chiếu nhà vua sai quan trạng đi
sứ. (3)Khi chia tay, quan trạng
đưa cho vợ một hòn đá lửa,
một con dao và một quả
trứng
gà, dặn luôn phải giắt
trong người phòng khi dùng đến
(1)Từ ngày cô em út lấy được
chồng trạng nguyên, hai cô chị
càng sinh lòng ghen ghét
định tâm hại em để thay em làm
bà trạng.(2)Nhân quan trạng đi
sứ vắng, hai cô chị sang chơ, rủ
em chèo thuyền ra biển, rồi đẩy
em xuống nước.

Trạng ngữ có
tính liên kết

Tác dụng của
trạng ngữ

1) Năm ấy

Liên kết câu về
mặt thời gian sự
việc này liên kết
sự việc kia

2) Chẳng bao lâu
3) Khi chia tay,

1) Năm ấy
2) Nhân quan
trạng đi vắng

Liên kết về mặt
thời gian và cách
thức diễn ra sự
việc

3

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3

Tìm và nêu tác dụng của từ láy trong đoạn văn sau :
“Một hôm cô út vừa mang cơm đến dưới chân đồi thì nghe
tiếng sáo véo von. Cô lấy làm lạ, rón rén bước lên nấp sau bụi cây rình
xem, thì thấy một chàng trai khôi ngô đang ngồi trên chiếc võng đào
mắc vào hai cành cây, thổi sáo cho đàn bò gặm cỏ. Có tiếng động
chàng trai biến mất, chỉ thấy Sọ Dừa nằm lăn lóc ở đấy. Nhiều lần như
thế, cô gái đã biết Sọ Dừa không phải người phàm trần. Cô đem lòng
yêu, có của ngon vật lạ đều giấu đem cho chàng.”
Từ láy

Tác dụng của từ láy

Véo von

Diễn tả âm thanh tiếng sáo, trầm
bổng du dương

Rón rén

Diễn tả bước đi nhẹ nhàng của cô
út

Lăn lóc

Miêu tả hình ảnh khổ sở, lăn lóc ,
đang thương của Sọ Dừa

4

Câu chứa thành ngữ
Vua và các triều thần
nghe nói mừng như
mở cờ trong bụng.

Thành ngữ
Mừng như mở cờ
trong bụng

Ý nghĩa
Thể hiện trạng thái
mừng rỡ, xen lẫn phấn
khởi, hân hoan

5

NGÔI SAO MAY MẮN

10 điểm

VIẾT NGẮN

Viết một đoạn văn ( khoảng 150 đến 200 chữ) trình bày cảm nghĩ của
em về một truyện cổ tích mà em yêu thích , tronh đó có sử dụng ba trạng ngữ

Từ xưa đến nay, những câu chuyện cổ tích luôn có sức
hấp dẫn đặc biệt với trẻ thơ vì đó là thế giới của những điều diệu
kì, những giấc mơ đẹp. Truyện mà em thích nhất là Sọ Dừa.
Chàng trai Sọ Dừa sinh ra đã mang một dáng hình khác lạ, xấu xí
nhưng chàng lại có nhiều tài năng, phẩm chất tốt đẹp. Vì muốn
giúp đỡ mẹ, chàng đã xin đến ở nhà phú ông và chăn bò rất giỏi,
con nào con nấy no căng. Không những vậy, chàng còn gặp
được người con gái út của phú ông có tấm lòng nhân hậu, tốt
bụng và nên duyên vợ chồng. Trải qua nhiều gian nan và thử
thách, cuối cùng hai vợ chồng Sọ Dừa đã có được cuộc sống
hạnh phúc. Đó là một kết thúc có hậu, phần thưởng xứng đáng
cho những con người hiền lành, lương thiện. Như vậy, với truyện
cổ tích Sọ Dừa, nhân dân ta đã gửi gắm ước mơ về một cuộc
sống công bằng, cái thiện sẽ chiến thắng cái ác.

NGỮ VĂN 6
BÀI 2 MIỀN CỔ TÍCH

GV LÊ THỊ HOÀI AN

KỂ LẠI TRUYỆN CỔ TÍCH
I. XÁC ĐỊNH VẤN ĐỀ

Câu hỏi
Truyện cổ tích mà em thích?
Truyện kể ngôi thứ mấy ?
Nhân vật chính là ai ?
Nội dung chính của truyện ?

Nội dung
Truyện Sọ Dừa
Ngôi thứ ba
Sọ Dừa
Truyện kể về nhân vật Sọ Dừa
có hình dạng xấu xí, nhưng rất
thông minh và có nhiều tài năng.
Chàng đã trải qua nhiêu gian nan
thử thách nhưng cuối cùng đã có
một cuộc sống hạnh phúc.

TRI THỨC VĂN BẢN
Đặc điểm

Truyện cổ tích

Kiểu bài kể lại truyện cổ
tích

Cốt truyện

Nhân vật

Ngôi kể

-Truyện dân gian
kể về những câu
chuyện có sẵn.

-Truyện dân gian
kể về những câu
chuyện có sẵn.

Nhân vật quen
thuộc: tài giỏi, dũng
sĩ, bất hạnh , xấu xí
…

Nhân vật quen
thuộc: tài giỏi, dũng
sĩ, bất hạnh , xấu xí
…

Ngôi thứ ba

Ngôi thứ ba

 Khi kể lại truyện cổ tích cần có nhưng đặc điểm trên
nhưng người kể cần kể bằng lời văn của mình ( cách kể thông
thường).
 Người kể có thể kể ngôi thứ nhất, đóng vai nhân
vật( cách kể sáng tạo ).

Đọc truyện cổ tích Cây khế và trả lời các câu hỏi sau bằng
cách điền (X) vào ô có hoặc không ?
Câu hỏi
Người kể nêu được thời gian xảy ra câu
chuyện không ?

Có

Không

X

Người kể có nêu được địa điểm xảy ra câu
chuyện không?

X

Các sự việc chính có được kể đầy đủ không ?
Những hành động của nhân vạt có bị bỏ sót
không ?

X

 Khi viết bài văn kể lại truyện cổ tích cần :
+ Nêu lên được thời gian, địa điểm mà câu chuyện diễn ra.
+ Kể đầy đủ các chi tiết, sự kiện chính của câu chuyện theo trình tự thời gian
+ Không bỏ sót bất kì hành động nào của nhân vật trong truyện.

THỰC HÀNH VIẾT

BƯỚC 1: TRƯỚC KHI VIẾT
- Lựa chọn đề tài:
- Mục đích :
- Người đọc:
- Câu chuyện em chọn:

BƯỚC 2
* Tìm ý :
- Truyện có tên
- Vì sao em chọn
- Hoàn cảnh xảy ra câu chuyện
- Truyện có những nhân vật
- Bao gồm các sự việc :
+ Sự việc 1
+ Sự việc 2
+ Sự việc 3
- Kết thúc
- Cảm nghĩ

BƯỚC 2
Mở bài

Thân bài

Kết bài

Giới thiệu:
- Tên truyện
- Lí do muốn kể lại truyện
Trình bày :
- Nhân vật
- Hoàn cảnh xảy ra câu chuyện
Kể truyện theo trình tự thời gian
+ Sự việc 1
+ Sự việc 2
+ Sự việc
……
Nêu cảm nghĩ về truyện vừa kể

BƯỚC 3 : VIẾT BÀI
- Viết theo dàn ý
- Ngôi kể thứ ba
- Sử dụng lời kể của mình

1. Nhắc lại yêu cầu của kiểu bài.

- Kể về một truyện cổ tích mà em thích .
- Lí do muốn kể lại truyện .
- Nhân vật, hoàn cảnh xảy ra câu chuyện ).
- Kể theo trình tư sự việc …
- Cảm nghĩ về truyện được kể
2. Đọc và sửa bài.

Bảng kiểm bài viết kể lại một truyện cổ tích

Các phần
Mở bài

Nội dung kiểm tra

Mức độ đạt

Mức độ chưa đạt

Tên truyện

Giới thiệu được tên
truyện
Trình bày lí do
muốn kể lại truyện
Ngôi thứ ba

Chưa giới thiệu được tên
truyện
Chưa trình bày được lí do

Giới thiệu tên nhân
vật, hoàn cảnh xảy
ra câu chuyện
Trình bày chi tiết
các sự việc xảy ra
Sắp xếp các sự việc
theo trình tự thời
gian , sự việc này
nối tiếp sự việc kia
Lời kể của bản thân

Chưa nêu được tên nhân
vật, hoàn cảnh xảy ra câu
chuyện
Chưa nêu đầy đủ các sự
việc
Trình tự còn lộn xộn

Lí do
Ngôi kể

Thân bài

Nhân vật, hoàn cảnh
Trình bày sự việc
Trình tự sự việc

Lời kể
Các yếu tố kì ảo

Kết bài

Cảm nghĩ của người kể

Chưa đúng ngôi kể

Phụ thuộc nhiều vào văn
bản, lời kể dài dòng
Có yếu tố tưởng
Chưa có yếu tố tưởng
tượng kì ảo
tượng kì ảo
Trình bày được cảm Chưa trình bày được cảm
nghĩ và rút ra được nghĩ của người kể
bài học