CHỦ ĐỀ
4

ỨNG DỤNG TIN HỌC

BÀI 5. SỬ DỤNG BẢNG TÍNH
GIẢI QUYẾT BÀI TOÁN THỰC TẾ

Con hãy tính toán doanh
thu một số phần mềm mà
công ti của bố sản
xuấtbố. Con sẽ tạo bảng
Vâng
nhé! tính để lưu thông tin về các
phần mềm.

  A
1
2  
3
TT
4
5
6
7
8
9

1
2
3
4

B

C

D
DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG
 
 

Sản phẩm

Quản lí thời gian
Trò chơi sáng tạo
Thiết kế đồ hoạ
Từ điển
Quản lí bán hàng cá
5 nhân
6 Sổ sức khoẻ điện tử

E

Đơn giá
Số lượt mua
Doanh thu
(đồng)
39,999
50,000  
109,000
50,000  
211,000
10,000  
0
20,000  
 
177,000
0

5,000
10,000,000  

Theo em, bảng tính bạn Khoa tạo ra
có cần bổ sung thông tin gì không?

1. ĐỊA CHỈ TƯƠNG ĐỐI

Hoạt động 1

Tính doanh thu phần

mềm
Dựa vào thông tin mà bạn Khoa
đã lưu trữ trong bảng tính, em
hãy thực hiện:
1.

Viết công thức để tính Doanh thu của phần mềm Quản lí

thời gian dựa trên Đơn giá và số lượt mua (đơn giá băng 0 là
phần mềm miễn phí).
2.

Thao tác nào giúp em tính toán doanh thu cho các phần

mềm còn lại mà không cần gõ công thức vào từng ô? Khi thực
hiện thao tác đó, địa chỉ ô trong công thức sẽ thay đổi như thế
nào?

Ưu điểm nổi bật của chương trình bảng tính là tính
toán tự động.
Vì chương trình bảng tính cho phép tính toán theo địa chỉ ô
 

A

Địa chỉ ô:
1
C4
 
 
2
3

TT

B

C

D

E

Số lượt mua

Doanh
thu

DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG
 
 
Sản phẩm

4
5
6
7

1
2
3
4

Quản lí thời gian
Trò chơi sáng tạo
Thiết kế đồ hoạ
Từ điển

8
9

5 Quản lí bán hàng cá nhân
6 Sổ sức khoẻ điện tử

Đơn giá (đồng)
39,999
109,000
211,000
0
177,000
0

50,000  
50,000  
10,000  
20,000  
5,000  
10,000,000  

Chương trình bảng tính sử dụng ba loại địa chỉ ô là:
- Địa
Địa chỉ
chỉtương
tương
đối.
đối.
- Địa
Địa chỉ
chỉtuyệt
tuyệtđối.
đối.
- Địa chỉ hỗn hợp.

Doanh thu = Đơn giá * Số lượt mua
 

A

B

1
 
2  
3
TT
4
5
6
7
8
9

1
2
3
4
5
6

C

D

E

DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG
 
 

Đơn giá
Sản phẩm
(đồng)
Quản lí thời gian 39,999
Trò chơi sáng
tạo
109,000
Thiết kế đồ hoạ 211,000
Từ điển
0
Quản lí bán hàng
cá nhân
177,000
Sổ sức khoẻ
0
điện tử

Công thức tính

Số lượt Doanh
thu
mua
50,000   =C4*D4
 
=C5*D5

50,000
10,000   =C6*D6
20,000   =C7*D5
 
5,000
10,000,000  

=C8*D8
=C9*D9

Địa chỉ ô sẽ tự
động thay đổi khi
sao chép công
thức
Các địa chỉ C4,
D4, C5, D5…là
địa chỉ tương đối

Địa chỉ tương đối tự động thay đổi khi sao chép công
thức.

Nếu sao chép công thức từ ô E4 đến các ô E6, E7, E8
và E9 (Hình 5.2) thì công thức 5 trong các ô E6, E7, E8,
E9 là gì?

2. ĐỊA CHỈ TUYỆT ĐỐI

Hoạt động 2 Địa chỉ tuyệt đối
Bạn Khoa đã tính được Doanh thu của mỗi phần mềm. Tìm hiểu
thêm, bạn được biết "Doanh thu” là số tiền thu được của đơn vị
quản lí chợ ứng dụng khi người sử dụng trả tiền mua phần mềm.
Công ti của bố Khoa được trả 70% của số tiền này và gọi là
Doanh thu của công ti. Giả sử tỉ lệ phần trăm doanh thu mà
công ti phần mềm được hưởng lưu ở ô F2 như minh hoạ trong
Hình 5.3.

 

1
2

A

 

B

 

3 TT

C

D

E

F

DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG

Sản phấm

Tỉ lệ doanh thu của công ti
Đơn giá
Sô lượt
(đồng)
mua
Doanh thu

 

4

1 Quản lí thời gian

39,999

50,000

1,999,950,000

5

2 Trò chơi sáng tạo

109,000

50,000

5,450,000,000

6
7

211,000
0

10,000
20,000

 
2,110 000 000
0 
 

8

3 Thiết kế đồ hoạ
4 Từ điển
Quản lí bán hàng cá
5 nhân

177,000

5,000

885,000,000

9

6 Sổ sức khỏe điện tử

0

10,000,000

0

Hình 5.3. Tỉ lệ doanh thu của công ti được lưu ờ ổ F2

 

 

70%
Doanh thu
của công ti

Hoạt động 2 Địa chỉ tuyệt đối
1.

Em hãy nhập công thức để tính Doanh thu của công ti

cho phần mềm Quản lí thời gian và Trò chơi sáng tạo vào ô
F4 và F5, biết rằng:
Doanh thu của công ti = Doanh thu * Tỉ lệ (được lưu tại ô
F2)
2.

Nếu sao chép công thức từ ô F4 vào ô F5 thì công thức

nhận được tại ô F5 có đúng yêu cầu không? Vì sao?

Trong chương trình bảng tính, một địa chỉ ô trong công thức
không thay đổi khi sao chép công thức thì địa chỉ đó là địa
chỉ tuyệt đối.
Phần mềm bảng tính quy định địa chỉ tuyệt đối có dấu $ trước
tên cột và tên hàng. Ví dụ, $F$2 là địa chỉ tuyệt đối. Sau khi nhập
địa chỉ tương đối, em nhấn phím F4 để chuyển địa chỉ tương đối
thành địa chỉ tuyệt đối.
5
6
7

Trò chơi sáng
2 tạo
3 Thiết kế đồ hoạ
4 Từ điển

8
9

Quản lí bán hàng
5 cá nhân
177,000
6 Sổ sức khoẻ
0

109,000
211,000
0

 
50,000
10,000  
20,000  
 
5,000
10,000,000  

=C5*D5

Địa chỉ
tương đối

=$C$6*
$D$6

Địa chỉ
tuyệt đối

 

1

A

B

C

D

E

F

DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG

   
2
Tỉ lệ doanh thu của công ti
Đơn giá
Công thức Doanh thu của
công Sô
ti lượt
= Doanh thu*Tỉ
lệ.
3 TT
Sản phấm
(đồng)
mua
Doanh thu

 

4

1 Quản lí thời gian

39,999

50,000

1,999,950,000

5

2 Trò chơi sáng tạo

109,000

50,000

5,450,000,000

6
7

211,000
0

10,000
20,000

 
2,110 000 000
0 
 

8

3 Thiết kế đồ hoạ
4 Từ điển
Quản lí bán hàng cá
5 nhân

177,000

5,000

885,000,000

9

6 Sổ sức khỏe điện tử

0

10,000,000

0

Hình 5.3. Tỉ lệ doanh thu của công ti được lưu ờ ổ F2

 

 

70%
Doanh thu
của công ti

 

A

B

C

D

E

F

1
DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG
Ti lệ luôn cố định là 70% nên sẽ là Giá trị tuyệt
   
2
đối Tỉ lệ doanh thu của công ti
Đơn giá
Sô lượt
3 TT
Sản phấm
(đồng)
mua
Doanh thu
4

1 Quản lí thời gian

39,999

50,000

1,999,950,000

5 2trịTrò
chơiDoanh
sáng tạo thu thay
109,000
50,000
Giá
của
đổi theo
phần
mềm
là Giá trị10,000
6từng
3 Thiết
kế đồ
hoạ nên sẽ
211,000
7 4 Từ điển tương đối
0
20,000

5,450,000,000

 
 

 
2,110 000 000
0 
 

8

Quản lí bán hàng cá
5 nhân

177,000

5,000

885,000,000

9

6 Sổ sức khỏe điện tử

0

10,000,000

0

Hình 5.3. Tỉ lệ doanh thu của công ti được lưu ờ ổ F2

 

70%
Doanh thu
của công ti

 

1
2

A

 

B

 

3 TT

C

D

E

F

DANH SÁCH PHẦN MỀM ỨNG DỤNG

Sản phấm

Tỉ lệ doanh thu của công ti
Đơn giá
Sô lượt
Công thức
(đồng)
mua
Doanh thu

70%
Doanh thu
của công ti

1,999,950,000  =E4*$F$2
 
5,450,000,000 =E5*$F$2
 
2,110 000 000
0 
 

4

1 Quản lí thời gian

39,999

50,000

5

2 Trò chơi sáng tạo

109,000

50,000

6
7

211,000
0

10,000
20,000

8

3 Thiết kế đồ hoạ
4 Từ điển
Quản lí bán hàng cá
5 nhân

177,000

5,000

885,000,000

9

6 Sổ sức khỏe điện tử

0

10,000,000

0

Hình 5.3. Tỉ lệ doanh thu của công ti được lưu ờ ổ F2

 

• Địa chỉ tuyệt đối không thay đổi khi sao chép công
thức.
• Địa chỉ tuyệt đối có dấu
hàng.

$

trước tên cột và tên

Em hãy chọn các đáp án đúng:
1.

Trong Hình 5.3, công thức tại ô F5 là =E5*$F$2. Sao

chép công thức này đến ô F6, kết quả sao chép là:
A. =E6*F3
C. =$E$6*F3

B. =E6*$F$2
D. =$E$6*$F$2

2.
A.

Cách nhập kí hiệu $ cho địa chỉ tuyệt đối là:
Gõ kí hiệu

$ từ bàn phím khi nhập địa chỉ ô.

B. Sau khi nhập địa chỉ tương đối, nhấn phím F4 để chuyển
thành địa chỉ tuyệt đối.
C. Sau khi nhập địa chỉ tương đối, nhấn phím F2 để chuyển
thành địa chỉ tuyệt đối.
D. Thực hiện được theo cả hai cách A và B.

3. THỰC HÀNH:
SỬ DỤNG BẢNG TÍNH GIẢI
QUYẾT
BÀI TOÁN THỰC TẾ

NHIỆM VỤ:
Tạo bảng tính theo mẫu như Hình 5.1. Lập công thức
sử dụng địa chỉ tương đối và địa chỉ tuyệt đối để tính
Doanh thu mỗi phần mềm và Doanh thu của công ti.

1

Hướn

2

g
dẫn

3

Tạo bảng dữ liệu trong
chương trình bảng tính
Tính Doanh thu của
mỗi phần mềm

Tính Doanh thu của công ti

1 Tạo
bảng
dữ liệu
- Khởi động phần
mềm bảng tính.
- Nhập dữ liệu và
định dạng để
được bảng tính
chứa đầy đủ
thông tin như
Hình 5.1.
- Lưu tệp.

2

3 Tính

Tính
Doanh
thu của
phần
mềm

- Tại ô E4, nhập
công thức
=C4*D4.
- Sao chép công
thức tại ô E4
cho các ô từ E5
đến E9.
- Lưu tệp.

Doanh
thu của
công ti

‒ Tại ô D2, gõ nội dung “Tì lệ doanh thu
của công ti”. Tại ô F2, gõ tì lệ là 70%
như minh hoạ trong Hình 5.3.
‒ Tại ô F3, gõ tiêu đề “Doanh thu của
công ti” và định dạng để được bảng dữ
liệu như minh hoạ trong Hình 5.3.
‒ Tại ô F4, nhập công thức =E4*$F$2
băng cách gõ dấu $ từ bàn phím hoặc
sau khi nhập F2 thì nhấn phím F4 trên
bàn phím.
‒ Sao chép công thức tại ô F4 đến các ô
từ F5 đến F9.
‒ Lưu tệp.

3. THỰC HÀNH:
SAO CHÉP DỮ LIỆU TỪ CÁC
TỆP VĂN BẢN, TRANG TRÌNH
CHIẾU SANG TRANG TÍNH

NHIỆM VỤ:
Giả sử kết quả số học sinh chọn mỗi nhóm nghề của lĩnh vực
Công nghệ thông tin được lưu trữ trong phần mềm soạn thảo
văn bản hoặc phần mềm trình chiếu như Bảng 5.1.
TT
1
2
3
4

Nhóm nghề
Nghề
Số lượng HS
Lĩnh vực phát triển phần Lập trình viên, Thiết kế phần mềm, Kiến trúc sư
46
mềm
phần mềm, Kiểm thử phần mềm,...
Lĩnh vực mạng máy tính Quản trị mạng, An toàn thông tin,...
25
và an toàn thông tin
Lĩnh vực đa phương tiện Thiết kế đồ hoạ, truyền thông đa phương tiện
Lĩnh vực khác của Công Quản trị website, giảng viên Công nghệ thông
tin,...
nghệ thông tin

78
42

Em hãy sao chép bảng số liệu này sang phần mềm bảng
tính.

Mở bảng tính mới, chọn ô ở góc
trên cùng bên trái của vùng muốn
dán dữ liệu và chọn lệnh Paste.

3

Chọn
Home/lệnh

Đóng tệp

2

Copy
(Ctrl + C)

4

văn bản
hoặc tệp
trình chiếu.

Chọn các
hàng, cột
của bảng.

1

Hướng
dẫn

5

Lưu tệp
bảng tính
với tên
Khaosat.xls
x.

LUYỆN
Em hãy chọn phương án đúng.
TẬP

1.
Công thức tại ô C1 (Hình 5.6) là = A1*B1. Sao chép công thức trong
ô C1 vào ô E2 thì công thức tại ô E2 sau khi sao chép là:
A. =C1*D2
B. =C2*D1
C. =C2*D2
D. =B2*C2

2.
Nhân dịp khai giảng năm học mới, tại một số cửa hàng, nhà
sách,... các mặt hàng đồ dùng học tập được giảm giá. Danh sách một số
mặt hàng được giảm giá và tỉ lệ giảm giá được lưu ở ô D2 như trong Hình
5.7.
a)
Hãy nhập dữ liệu và định dạng bảng tính như minh hoạ ở Hình 5.7.
b) Em hãy tham khảo hoặc tìm thông tin đơn giá của các mặt hàng và nhập dữ
c)
công
thức
cho các ô từ D5 đến ô
A
B
D
liệuNhập
cho cột
Đơn
giá.
c
D10 để tính đơn giá mỗi mặt hàng sau khi 1
Danh sách các mặt hàng được giảm giá
đã được giảm, biết rằng:
Đơn giá đã giảm = Đơn giá * Tỉ lệ giảm 2 Tỉ lệ giảm giá
I
20%
3
giá
d) Bổ sung thêm cột số lượng vào sau cột
Đơn giá đã
Đơn giá đã giảm. Nhập dữ liệu số lượng 4 TT Tên mặt hàng Đơn giá
giảm
mỗi loại đồ dùng học tập mà em cần mua
 
5 1 Vớ 80 trang  
để dùng cho năm học lớp 8 vào cột này.
 
Vớ 120 trang  
6
2
e) Bổ sung thêm cột Tổng tiền vào sau
 
 
cột Số lượng. Tính Tổng tiền cần trả của 7 3 Bút bi
 
 
mỗi mặt hàng biết Tổng tiền = số lượng * 8 4 Bút chì
Đơn giá đã giảm.
 
 
9 5 Balo
i) Tại ô F11, hãy nhập công thức tính
 
 
10 6 Cặp sách
Tổng tiền phải trả cho tất cả các mặt
 

VẬN
DỤNG

Em hãy truy cập vào một số chợ ứng dụng để tìm thông tin về năm
phần mềm ứng dụng mà em quan tâm (đơn giá, số lượt mua,...) và
tạo bảng tính lưu lại các thông tin đó theo mẫu như ở Hình 5.5. Hãy
lập công thức để tính Doanh thu và Doanh thu của công ti sản xuất
phần mềm cho năm phần mềm ứng dụng đó (giả sử số tiền mà
công ti sản xuất phần mềm nhận được là 75% Doanh thu).