VIẾT ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
Trường THCS Xuân Hòa, Lập Thạch, Vĩnh Phúc
GV: NGUYỄN THỊ HỒNG THÁI
Tiết 81
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 81:
1. Dòng nào sau đây nói đủ nhất về khái niệm đoạn văn trong văn bản:
A. Bắt đầu bằng chữ viết hoa lùi đầu dòng, kết thúc bằng dấu chấm xuống dòng
B. Thường diễn đạt một ý hoàn chỉnh
C. là đơn vị trực tiếp tạo thành văn bản
D. Cả A; B; C.
KIỂM TRA BÀI CŨ
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
NHẬN DẠNG CÁC ĐOẠN
VĂN THUYẾT MINH
SỬA LẠI CÁC ĐOẠN VĂN
THUYẾT MINH CHƯA CHUẨN
LUYỆN TẬP
TIẾT 81:
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 81:
ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH.
1. Bài tập
1.1. Nhận dạng các đoạn văn thuyết minh:
a. Đoạn văn 1 (sgk tr14):
Thế giới đang đứng trước nguy cơ thiếu nước sạch nghiêm trọng. Nước ngọt chỉ chiếm 3% tổng lượng nước trên trái đất. Lượng nước ít ỏi ấy đang ngày càng bị ô nhiễm bởi chất thải công nghiệp. Ở các nước thứ ba, hơn một tỉ người phải uòng nước bị ô nhiễm. Đến năm 2025, 2/3 dân số thế giới sẽ thiếu nước.
www.themegallery.com
Company Logo
- Cho biết câu nào là câu chủ đề của đoạn van?
- nờu n?i dung t?ng cõu.
�
�
- Câu nào có nhiệm vụ giải thích, bổ sung?
www.themegallery.com
Company Logo
- Câu 1: Là câu chủ đề- nêu ý khái quát.
- Câu 2: Cung cấp thông tin về lưuợng nưuớc ngọt ít ỏi.
- Câu 3: Cho bíêt lưuợng nưuớc ấy bị ô nhiễm.
- Câu 4: Nêu sự thiếu nưuớc ở các nưuớc trên TG thứ 3.
- Câu 5: Nêu dự báo
-Các câu 2, 3, 4, 5 bổ sung, làm rõ ý cho câu chủ đề.
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 76:
ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH.
1. Bài tập
1. 1. Nhận dạng các đoạn văn thuyết minh:
b. Đoạn văn 2 (sgk tr14):
Phạm Văn Đồng ( 1906 - 2000) : Nhà cách mạng nổi tiếng và nhà văn hoá lớn, quê ở xã Đức Tân, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi. Ông tham gia cách mạng từ năm 1925, đã giữ nhiều cương vị quan trọng trong bộ máy lãnh đạo của Đảng và Nhà nước Việt Nam, từng là Thủ tướng chính phủ trên ba mươi năm. Ông là học trò và người cộng sự gần gũi của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
www.themegallery.com
Company Logo
- Câu nào là câu chủ đề?
- Từ nào là từ ngữ chủ đề?
- Nội dung câu 2,3 là gì? 
- Câu 1: Là câu chủ đề
- Từ ngữ chủ đề: Phạm Văn Đồng
- Câu 2, 3: Cung cấp thông tin về PVĐ theo lối liệt kê các hoạt động đã làm.
www.themegallery.com
Company Logo
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 81:
a.
1. 2. Sửa lại các đoạn văn
thuyết minh chưa chuẩn
Bút bi khác bút mực là do nó có hòn bi nhỏ ở đầu ngọn bút, khi viết hòn bi lăn làm mực trong ống nhựa chảy ra, ghi thành chữ. Ngoài ống nhựa có vỏ bút bi. Đầu bút bi có nắp đậy có thể móc vào túi áo. Loại bút bi không có nắp đậy thì có lò xo và nút bấm. Khi viết thì ấn đầu cán bút cho ngòi bút trồi ra, khi thôi viết thì ấn nút bấm cho ngòi bút thụt vào.
Ví dụ a:
- Để viết được 1 đoạn văn thuyết minh cần yêu cầu điều gì?
- Yêu cầu TM của đoạn văn trên là gì?
- Nội dung diễn đạt của đoạn văn trên đã lưu loát và đúng chưa?
- Nếu giới thiệu cây bút bi thì nên giới thiệu như thế nào?
www.themegallery.com
Company Logo
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 59:
"Hiện nay, bút bi là loại bút thông dụng trên toàn thế giới. Bút bi khác bút mực ở chỗ là đầu bút có hòn bi nhỏ xíu. Ngoài ống nhựa có vỏ bút. Đầu bút có nắp đậy, có móc thẳng để cài vào túi áo. Loại không có nắp đậy thì có lò xo và nút bấm.Khi viết, hòn bi lăn làm mực trong ống nhựa chảy ra, ghi thành chữ. Khi viết, người ta ấn đầu cán bút cho ngòi bi trồi ra, khi thôi viết thì ấn nút bấm cho ngòi bi thụt vào bên trong vỏ bút. dùng bút bi rất nhẹ nhàng, tiện lợi."
2. Sửa lại các đoạn văn
thuyết minh chưa chuẩn
a. Ví dụ a sửa lại như sau:
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 59:
b.
2. Sửa lại các đoạn văn
thuyết minh chưa chuẩn
Nhà em có chiếc đèn bàn. Đèn bàn có một ống thép không gỉ thẳng đứng, trên gắn một cái đui đèn, trên đó lắp một bóng đèn 25 oát. Dưới ống thép là đế đèn, được làm bằng một khối thuỷ tinh vững chãi. Trên bóng đèn có chao đèn làm bằng vải lụa, có khung sắt ở trong và có vòng thép gắn vào bóng đèn. Ống thép rỗng, dây điện luồn ở trong đó, trên đế đèn có công tắc để bật đèn hoặc tắt đèn rất tiện lợi.
Ví dụ b:
- Đoạn văn trên thuyết minh về đồ vật nào?
- Chỉ rõ những chỗ chưa được của đoạn văn?
- Em hãy nêu cách sửa và viết lại?
www.themegallery.com
Company Logo
www.themegallery.com
Company Logo
VIẾT ĐOẠN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH
TIẾT 59:
"Nhà em có một chiếc đèn bàn. Đèn bàn có một ống thép không gỉ thẳng đứng, rỗng và có dây điện luồn bên trong. Trên ống thép gắn một cái đui đèn, ở đui đèn lắp một bóng đèn 25 oát. Trên bóng đèn có chao đèn làm bằng vải lụa, có khung sắt ở trong và có vòng thép gắn vào bóng đèn. Dưới ống thép là đế đèn, được làm bằng khối thuỷ tinh vững chãi. Trên đế đèn có công tắc để bật đèn hay tắt đèn rất tiện lợi."
2. Sửa lại các đoạn văn
thuyết minh chưa chuẩn
b. Ví dụ b được sửa lại như sau:
www.themegallery.com
Company Logo
Em hãy cho biết những yêu
cầu khi viết một đoạn văn
trong văn bản thuyết minh?
.- Khi làm bài văn thuyết minh, cần xác định các ý lớn, mỗi ý viết thành một đoạn văn.
- Khi viết đoạn văn, cần trình bày rõ ý chủ đề của đoạn, tránh lẫn ý của đoạn văn khác.
- Các ý trong đoạn văn nên sắp xếp theo thứ tự cấu tạo của sự vật, thứ tự nhận thức ( từ tổng thể đến bộ phận, từ ngoài vào trong, từ xa đến gần), thứ tự diễn biến sự việc trong thời gian trước sau hay theo thứ tự chính phụ ( Cái chính nói trước, cái phụ nói sau)
2. Kết luận (GHI NHỚ- sgk tr15)
www.themegallery.com
Company Logo
II. LUYỆN TẬP
1. Bài 1:
Viết đoạn Mở bài và Kết bài cho đề văn : " Giới thiệu trường em".
Bài tập 1
b. Đoạn văn kết bài:
Nêu tình cảm dành cho trường.
Đánh giá vai trò, ý nghĩa của trường đối với học sinh.
Gợi ý:
a. Đoạn văn mở bài:
Giới thiệu chung
- Tên gọi.
- Loại hình (Tiểu học, THCS…)
- Địa điểm, vị trí.
Cảm xúc chung về trường hoặc đánh giá khái quát về trường.
Bài tập 1:
* Mở bài:
Trường THCS Xuân Hòa chúng em là ngôi trường xinh xắn nằm ở trên đường quốc lộ 307 chạy qua xã Xuân Hòa. Ngôi trường mới xây lợp mái tôn đỏ au, tường vôi vẫn còn trắng bóng. Dưới sân trường những tán bàng, phượng, xà cừ toả bóng mát rượi giữa trưa hè oi bức.
* Kết bài:
Tôi rất tự hào khi được học dưới mái trường này. Nơi đây là cái nôi của bao thế hệ học sinh đã trưởng thành và gặt hái được nhiều thành tích. Trường thật xứng đáng là: “Cánh chim đầu đàn” khối THCS trên toàn huyện.
www.themegallery.com
Company Logo
Bài tập 2: Thảo luận nhóm để xác định câu chủ đề (1 phút)
Quá trình hoạt động cách mạng:
+ Ra đi tìm đường cứu nước.
+ Thành lập Mặt trận Việt Minh, thành lập Đảng…
+ Lãnh đạo toàn dân, toàn quân làm cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945, Cuộc kháng chiến chống Pháp, Cuộc kháng chiến chống Mĩ.
Cống hiến, vai trò to lớn của Bác với Đảng, với nhân dân, với dân tộc và với thế giới.
Gợi ý:
- Thông tin cá nhân:
+ Năm sinh, năm mất.
+ Quê quán.
+ Gia đình.
www.themegallery.com
Company Logo
Hå ChÝ Minh l·nh tô vÜ ®¹i cña nh©n d©n ViÖt Nam. B¸c sinh 1890, quª ë Lµng Sen, x· Kim Liªn, huyÖn Nam §µn, tØnh NghÖ An - mét m¶nh ®Êt giµu truyÒn thèng v¨n ho¸ vµ s¶n sinh ra nhiÒu bËc danh nh©n khoa b¶ng, anh hïng d©n téc. B¸c sinh ra trong mét gia ®×nh nghÌo như­ng hiÕu häc. Thuë nhá, Ngư­êi ham häc, th«ng minh, sím cã lßng yªu nư­íc, thư­¬ng d©n. N¨m 1911, tõ bÕn c¶ng nhµ Rång, Ngư­êi ra ®i t×m ®ưêng cøu n­ưíc. Sau 30 n¨m b«n ba ho¹t ®éng ë nư­íc ngoµi, n¨m 1941 Ngư­êi vÒ nư­íc trùc tiÕp ®¹o phong trµo c¸ch m¹ng ViÖt Nam. N¨m 1945, Ngư­êi lµ chñ tÞch l©m thêi, ®äc “Tuyªn ng«n ®éc lËp” khai sinh ra n­ưíc ViÖt Nam D©n Chñ Céng Hoµ. Nh÷ng n¨m sau 1945, Ngưêi tiÕp tôc l·nh ®¹o cuéc kh¸ng chiÕn chèng Ph¸p th¾ng lîi ®ư­a miÒn B¾c tiÕn lªn Chñ nghÜa x· héi. N¨m 1969, Ngư­êi qua ®êi. Cuéc ®êi cña B¸c g¾n liÒn víi lÞch sö d©n téc ViÖt Nam vµ lµ ng­ưêi l·nh ®¹o mäi th¾ng lîi c¸ch m¹ng : " D©n téc ta, nh©n d©n ta, non s«ng ®Êt n­ưíc ta ®· sinh ra Hå Chñ TÞch vµ chÝnh Ngư­êi còng lµm r¹ng rì d©n téc ta”.
Hồ Chí Minh (1890-1969)
Khi viết đoạn văn, cần trình bày rõ ý chủ đề của đoạn, tránh lẫn ý của đoạn văn khác
Viết đoạn văn trong văn bản thuyết minh.
Khi làm bài văn thuyết minh, cần xác định các ý lớn, mỗi ý viết thành một đoạn văn
Các ý trong đoạn văn nên sắp xếp theo trình tự cấu tạo của sự vật, trình tự nhận thức (từ tổng thể đến bộ phận, từ ngoài vào trong, từ xa đến gần), trình tự diễn biến sự việc trong thời gian trước sau hay theo trình tự chính phụ (cái chính nói trước, cái phụ nói sau)
*Củng cố - luyện tập
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

1. Học bài và thực hiện bài tập 3 sgk theo yêu cầu.
2. Bài mới: Hướng dẫn chuẩn bị bài tiếp theo.
Chuẩn bị bài: “Quê hương”- Đọc và trả lời câu hỏi sgk.