1

2

Hàng ngày chúng ta thường gặp những hiện tượng
rất đẹp trong tự nhiên do tác dụng của ánh sáng,
hiện tượng này gọi là gì?

3

Vì sao ta
nhìn thấy
màu sắc sặc
sỡ của bong
bóng xà
phòng?

4

Vì sao nhìn thấy
mặt đĩa CD có
màu sắc sặc sỡ

5

Vào ban đêm, trời tối vì sao
camera vẫn thấy được hình ảnh?

6

Hình này trong thực tế em nhìn thấy ở đâu?

7

CHƯƠNG V

8

CHƯƠNG V: SÓNG ÁNH SÁNG

TÁN
SẮC
ÁNH
SÁNG

GIAO
THOA
ÁNH
SÁNG

CÁC
LOẠI
QUANG
PHỔ

TIA
HỒNG
NGOẠI,
TIA TỬ
NGOẠI

TIA X

10

I. Thí nghiệm về tán sắc ánh sáng của Niu-Tơn
E
( Hình 24.1 SGK)
F
P

*** Chiếu một tia sáng mặt trời(ánh sáng trắng) qua khe
hẹp F vào mặt bên của lăng kính P rồi tới màn ảnh E
11

E
F/
F
g
n
ắ
r
t
Ás

Đ
P

V
T

Khi đưa lăng kính P vào thì tạo ra vệt sáng màu cầu vồng từ đỏ đến tím
12

 Kết luận
- Ánh sáng trắng sau khi qua lăng kính không những bị
lệch về đáy mà còn bị phân tách thành một dãy màu biến
thiên liên tục từ đỏ đến tím gọi là hiện tượng tán sắc ánh
sáng. ( Dãy gồm có 7 màu chính : màu đỏ lệch ít nhất , màu
tím lệch nhiều nhất )
- Dãy màu này gọi là quang phổ liên tục của ánh sáng
Mặt Trời
380 nm

760 nm
Đỏ

Cam Vàng

Lục

Lam

Chàm

Tím

Bước sóng của dãy sáng biến thiên liên tục trong
khoảng giá trị từ 380nm đến 760nm

Em có thể nào tách hoặc lấy ra chùm
sáng một màu trong dãy màu cầu vồng
đó được hay không?

14

Có phải lăng kính gây ra tác dụng làm
đổi màu của ánh sáng hay không? Các
em hãy quan sát thí nghiệm với ánh
sáng đơn sắc.

15

II – Thí nghiệm về ánh sáng đơn sắc của Niu-tơn.
Qua thí nghiệm ta nhận thấy sáng đơn sắc màu đỏ khi
truyền qua lăng kính vẫn là màu đỏ, kết quả tương tự
đối với các ánh sáng đơn sắc khác…

 Vậy ánh sáng đơn sắc là ánh sáng
có một màu nhất định và không bị
tán sắc khi truyền đi qua lăng kính.

17

III. Giải thích hiện tượng tán sắc

18

Chùm sáng trắng có phải là chùm
đơn sắc hay là hổn hợp các ánh
sáng đơn sắc khác nhau?

19

20

Thí nghiệm tổng hợp các ánh sáng đơn sắc
thành ánh sáng trắng bằng đĩa Niu tơn

Thí nghiệm đĩa Niuton về ánh sáng trắng

22

 Vậy ánh sáng trắng là hổn hợp của
vô số ánh sáng đơn sắc có màu biến
thiên liên tục từ đỏ đến tím

23

Quan sát góc lệch của các tia sáng đơn sắc khi qua
lăng kính

Từ TN trên

ta thấy góc lệch :
Dđ < Dc < Dv <... DT

D

Cùng góc tới nhưng khi qua lăng kính các tia sáng có màu
khác nhau thì góc lệch khác nhau, tăng dần từ đỏ đến tím
24

D  ( n  1). A
Dđ < Dc < Dv <... DT
nđ < nc < ... < nt

25

Bảng chiết suất của một số chất trong suốt đối với một số
ánh sáng đơn sắc

As đỏ

Thủy tinh Nước
flin
1,6444
1,3311

As vàng 1,6499

1,3330

As lam

1,6657

1,3371

As tím

1,6852

1,3428
26

 Chiết suất của thủy tinh (hay các chất
trong suốt: rắn, lỏng, khí…) đối với các ánh
sáng đơn sắc khác nhau thì cũng có giá trị
khác nhau nên tạo ra hiện tượng tán sắc
ánh sáng.

27

 Sự tán sắc là sự phân tách chùm
sáng phức tạp thành các chùm sáng
đơn sắc.

28

IV. Ứng dụng sự tán sắc ánh sáng
* Giải thích hiện tượng tán sắc trong thực tế như
cầu vồng.
* Ứng dụng trong máy quang phổ lăng kính
để phân tích cấu tạo của một chùm sáng phức
tạp

29

Câu hỏi củng cố

30

Câu hỏi củng cố

31

Câu hỏi củng cố

32

Câu hỏi củng cố

33

Câu hỏi củng cố

34

Tóm tắt nội dung
 Sự tán sắc là sự phân tách chùm sáng phức tạp thành
các chùm sáng đơn sắc.
 Vậy ánh sáng đơn sắc là ánh sáng có một màu nhất định
và không bị tán sắc khi truyền đi qua lăng kính.
 Vậy ánh sáng trắng là hổn hợp của vô số ánh sáng đơn
sắc có màu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím
35