Mời các em xem đoạn video sau
và trả lời câu hỏi

https://youtu.be/xXa5NOEtSX0
- Qua đoạn video, em hãy kể tên một số hiện tượng tự
nhiên mà em biết được.
- Sự bí ẩn của thế giới tự nhiên gợi cho em những suy nghĩ
và mong muốn gì?
- Những hiện tượng tự nhiên đó được đi vào tâm tưởng
của mỗi người, ngoài hình thức quay video, chúng còn
được thể hiện với những hình thức nào?

BÀI 2:
NHỮNG BÍ ẨN VỀ
THẾ GIỚI TỰ NHIÊN

Những đặc điểm của văn bản thông tin giải thích một hiện tượng tự nhiên
Mục đích
Hình thức xuất hiện
Cấu trúc
Cách sử dụng
Tri thức Ngữ văn
ngôn ngữ
 Lí giải
 Xuất hiện trong các tài
 - Phần mở đầu: giới thiệu  Thường sử dụng
nguyên liệu khoa học với cácPHIẾU
dạng khái
hiện
từ ngữ thuộc một
HỌCquát
TẬPvềSỐ
1 tượng
nhân Chỉ ranhư:
giảiđặthích
trình
trình
xảymột
ra hiện
chuyên
ngành
những
c điểm
củatự
văn bảnhoặc
thôngquá
tin giải
thích
hiện tượng
tự nhiên
xuất hiện diễn ra các hiện tượng tự tượng trong thế giới tự
khoa học cụ thể
và cách nhiên, giải thích nguyên
nhiên.
(địa, sinh …), động
thức diễn nhân dẫn đến sự xuất hiện - Phần nội dung: giải thích từ miêu tả hoạt
đích
Hình thức xuất hiện
Cấu trúc
dụng ngôn ngữ
ra của Mụccủa
hiện tượng
tự nhiên, nguyên nhân
xuất hiệnCách
và sửđộng
hoặc trạng
một hiện so sánh sự giống và khác cách thức diễn ra của hiện thái (xoay, vỡ…),
tượng tự nhau giữa các hiện tượng tượng tự nhiên.
từ ngữ
miêu tả
 
 
 
nhiên.
tự  nhiên, giải thích cách
- Phần kết thúc:
thường
trình  tự (bắt đầu,
tiếp cận và giải quyết một trình bày sự việc cuối của kế tiếp, tiếp
vấn đề trong thế giới tự
hiện tượng tự nhiên hoặc theo…)
nhiên
tóm tắt nội dung giải thích.

VĂN BẢN 1

BẠN ĐÃ BIẾT GÌ
VỀ SÓNG THẦN

PPT 模板 http://www.freeppt7.com/moban/

NỘI DUNG I
BÀI HỌC

TRÃI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

II

SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI

III

LUYỆN TẬP

IV

VẬN DỤNG

I. TRÃI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

Nếu chẳng may gặp sóng thần,
em sẽ làm gì để bảo vệ mình và
mọi người xung quanh?

I. TRÃI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

Nếu chẳng may gặp sóng thần, em sẽ làm gì để bảo vệ mình và
mọi người xung quanh?

Trong tình huống nếu chẳng may gặp
sóng thần để bảo vệ mình và hỗ trợ những
người xung quanh chúng ta cần:
+ Chạy đến nơi an toàn ở các bãi đất cao
hoặc xa bờ biển từ 500m trở lên;
+ Phải sơ tán vào sâu trên đất liền, chỉ
mang theo các vật dụng, tài sản, giấy tờ
quan trọng khi sơ tán.

I. TRÃI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

Hướng dẫn đọc:
Giọng to, rõ. Chú ý khi đọc
đến chỗ có kí hiệu
thì
dừng lại một vài phút nhìn
qua ô tương ứng để suy
ngẫm về những yêu cầu của
sách giáo khoa.

I. TRÃI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

Suy nghĩ
- Văn bản Bạn đã biết gì về sóng thần thuộc thể loại nào?
- Xác định nội dung chính của văn bản trên.
- Chỉ ra cấu trúc của văn bản theo ba phần, nêu nội dung
của từng phần.

I. TRÃI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN

- Xuất xứ: Theo Một số kiến thức về sóng thần, https://nhandan.vn,
ngày 16/3/2022
- Thể loại : Văn bản thông tin
Đọc
thông
phần
- Nội dung: giải
thích
một tin
hiệntrong
tượngsách,
tự nhiên
(sóng thần).
- Cấu trúc:soạn bài trước. Em hãy cho biết về
xứ,“năm
thể loại,
dung
và bố
+  Mở bài: từxuất
đầu đến
1958 nội
cao đến
525m”
- giới thiệu khái
quát và quá trình xảy ra
hiện
tuợng
thần.
cục
của
vănsóng
bản?
+ Nội dung: tiếp đến “khi sóng thần đến” - giải thích nguyên nhân và
cách thức diễn ra hiện tượng sóng thần.
+ Kết thúc: Còn lại - trình bày sự việc cuối của hiện tượng sóng thần.

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
1. Mục đích, cấu trúc từ ngữ của văn bản

Suy nghĩ
- Mục đích của văn bản là giúp cho người đọc nắm bắt và hiểu
thông
về sóng
thầnbản
(địnhcho
nghĩa,
- Nhanrõđềhơn
và những
hệ thống
đềtin
mục
của văn
em cơ chế hình
thành,
nhânviết
và dấu
biết sóng
biết điều
gì? nguyên
Mục đích
của hiệu
văn nhận
bản trên
là gì?thần)
- Từ
ngữ:
sử dụng
từ ngữ
ngành khoa
- Những
đặc
điểm
nào một
của số
văn
bản thuộc
giúp chuyên
em nhận
học
địa
lí
như
mảng
kiến
tạo,
động
đất,
núi
lửa,
thuỷ
triều,...;
ra mục đích ấy?
động từ miêu tả hoạt động hoặc trạng thái như: dịch chuyển,
- Nhận xét về cách sử dụng từ ngữ trong văn bản.
va chạm, trồi, dao động,...; từ ngữ miêu tả trình tự như đầu
tiên, sau đó,...

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
1. Mục đích, cấu trúc từ ngữ của văn bản

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Cấu trúc của VB thông tin giải thích một
hiện tượng tự nhiên (1)

Cấu trúc của VB
Bạn đã biết gì về sóng thần?(3)

Chức năng (2)

Sa-pô

 

 

Phần mở đầu

 

 

Phần nội dung

 

 

Phần kết thúc

 

 

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
1. Mục đích, cấu trúc từ ngữ của văn bản
Cấu trúc
VB thông tin giải
thích một hiện
tượng tự nhiên
Sa-pô
Phần mở đầu

VB Bạn đã biết gì về sóng thần?
 

Chức năng
Giới thiệu tóm tắt nội dung bài viết, sáng tạo,
lôi cuốn đối với người đọc
Giải thích khái quát về hiện tượng hoặc hoặc
quá trình xảy ra hiện tượng trong thế giới tự
nhiên.

Không có

Nội dung “Sóng thần, trong tiếng Nhật lấy đi mạng sống của hàn
trăm nghìn người ở hơn mười quốc gia, giới thiệu khái quát về
sóng t hần.

Phần nội dung

Giải thích nguyên nhân xuất hiện và cách thức Nội dung “Cơ chế hình thành sóng thần”, “Nguyên nhân”, “Dấu
diễn ra của hiện tượng nhiên; cung cấp thông hiệu sắp có sóng thần” trình bày thông tin giải thích cho nguyên
tin về một số thảm hoạ sóng thần trong lịch sử nhân xuất hiện, quá trình diễn ra và dấu hiệu nhận biết xuất hiệ
của hiệnt ượng sóng thần. Ngoài ra, còn giải thích một số thảm họa
của sóng thần trong lịch sử để giúp người đọc hình dung rõ hơn về
mức độ nguy hiểm của sóng thần.

Phần kết thúc

Thường trình bày sự việc cuối của hiện tượng Không có
tự nhiên hoặc tóm tắt nội dung giải thích

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
2. Các thông tin về sóng thần
Đoạn văn

Nhắc lại một số cách trình bày thông tin đã học bằng cách
hoàn thành bảng tóm tắt sau:

Cách trình bày thông tin

Trình bày thông tin theo quan hệ
Khi sóng thần được tạo ra ờ ngoải khơi xa ... nhân quả
A-lảt-xca năm 1958 cao đến 525 in.
 
Nguyên nhân gây ra sóng thần chủ yếu do
động đất ... trong khu vực “vòng đai lửa
Châu Á- Thải Bình Dương".
 

Trình bày thông tin theo mức độ
quan trọng của thông tin, thể
hiện rõ mối quan hệ giữa thông
tin chính với thông tin chi tiết

Những người trên bờ biển khó biết sóng thần
sắp tiến về phía mình ... đến vùng cao hơn để Trình bày thông tin theo trật tự
trú ẩn trước khi sóng thần đến.
thời gian và quan hệ nhân quả
 

Căn cứ xác định
(dấu hiệu nhận biết)

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
2. Các thông tin về sóng thần
Đoạn văn

Cách trình bày thông
tin
Khi sóng thần được tạo ra Trình bày thông tin theo
ờ ngoải khơi xa ... A-lảt- quan hệ nhân quả
xca năm 1958 cao đến 525  
in.
Nguyên nhân gây ra sóng Trình bày thông tin theo
thần chủ yếu do động
mức độ quan trọng của
đất ... trong khu vực “vòng thông tin, thể hiện rõ mối
đai lửa Châu Á- Thải Bình quan hệ giữa thông tin
Dương".
chính với thông tin chi
 
tiết
Những người trên bờ biển Trình bày thông tin theo
khó biết sóng thần sắp tiến trật tự thời gian và quan
về phía mình ... đến vùng hệ nhân quả
cao hơn để trú ẩn trước khi
sóng thần đến.

Căn cứ xác định (dấu hiệu nhận biết)
Sử dụng từ ngữ thể hiện mối quan hệ nhân quả giữa
các thông tin: Do vậy
– Trình bày thông tin chính trước: Nguyên nhân gây ra
sóng thần chủ yếu do động đất, ngoài ra còn do núi lửa
phun trào, lở đất và các vụ nổ dưới đáy biển (kể cả các
vụ thử hạt nhân dưới nước),...
– Sau đó trình bày thông tin chi tiết (thảm hoạ sóng
thần ngày 26/12 /2004...) để làm ví dụ minh hoạ cho ý
chính
– Trình bày thông tin về diễn tiến xuất hiện, dấu hiệu
cảnh báo sóng thần ở khu vực bờ biển: các thông tin
được trình bày theo trật tự thời gian: Dấu hiệu đầu tiên
là..., Bỗng nhiên..., sau đó... – Trình bày thông tin theo
quan hệ nhân quả: sử dụng từ ngữ thể hiện mối quan

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
3. Phương tiện phi ngôn ngữ

Trình bày các đặt điểm có sư dụng
phương tiện phi ngôn ngữ trong bài

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
3. Phương tiện phi ngôn ngữ

- Kể tên các loại phương tiện phi ngôn
- Loạingữ
phương
phi ngôn
được tiện
sử dụng
trongngữ
văn được
bản. sử dụng
trong văn bản: sơ đồ, hình ảnh.
- Vai trò của việc sử dụng các phương
- Hiệu quả biểu đạt của phương tiện phi ngôn ngữ
tiện phi ngôn ngữ trong văn bản là gì?
trong văn bản: làm cho thông tin của văn bản trở nên
trực quan, rõ ràng hơn; giúp người đọc dễ hình dung
sơ đồ
Hình ảnh
hơn về những thông tin được trình bày; từ đó hiểu
văn bản dễ dàng hơn.

III. LUYỆN TẬP

Trình bày suy nghĩ của em vào cột L trong bảng sau:

K
(Những điều em đã
biết về sóng thần)

 

W
(Những điều em
muốn biết thêm về
sóng thần)
 
 
 

L
(Những điều em đã
học được về sóng
thần qua bài học này)
 

IV. VẬN DỤNG

Thiết kế một áp phích để hướng dẫn mọi người những việc cần làm khi xảy ra sóng thần.

Bảng kiểm áp phích hướng dẫn những việc cần làm khi xảy ra sóng thần

XXX 

Tiêu chí
Hướng dẫn rõ những việc cần làm khi xảy ra
Nội dung sóng thần.
 
Xác định rõ thứ tự của những việc cần làm
khi xảy ra sóng thần.
Diễn đạt ngắn gọn.
Kết hợp hài hoà kênh chữ và kênh hình.
Hình thức
Màu sắc hài hoà, làm nổi bật thông tin chính.
Bố cục hợp lí.
Trình bày trên giấy A1
Chất liệu
Giấy cứng.

 

Đạt

Chưa đạt
 

 

 

 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 

CẢM ƠN CÁC EM
XIN CHÀO VÀ HẸN GẶP LẠI