CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN
VỚI BÀI GIẢNG HÔM NAY!

KHỞI ĐỘNG
Trả lời câu hỏi sau:

Ví dụ

Trong chương trình đã học vừa qua
em ấn tượng với bài thơ Đường luật
nào nhất? Vì sao em lại ấn tượng
với tác phẩm ấy?

Thu điếu – Nguyễn Khuyến

Bài 2: Vẻ đẹp cổ điển

Viết

VIẾT BÀI VĂN PHÂN TÍCH
MỘT TÁC PHẨM VĂN HỌC

NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Yêu cầu đối với viết bài văn phân tích
một tác phẩm văn học
2. Đọc và phân tích bài viết tham khảo
3. Thực hành viết theo các bước
4. Viết bài

1
YÊU CẦU ĐỐI VỚI VIẾT BÀI VĂN
PHÂN TÍCH MỘT TÁC PHẨM VĂN HỌC

HOẠT ĐỘNG NHÓM
Các nhóm hãy trả lời câu hỏi sau:
Theo em, một bài văn phân tích một tác phẩm
văn học (bài thơ thất ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt
Đường luật) cần đảm bảo các yêu cầu gì?

1. Giới thiệu khái quát về tác giả và bài thơ (nhan đề, đề tài, thể
thơ…) nêu ý kiến chung của người viết về bài thơ
2. Phân tích được nội dung cơ bản của bài thơ (đặc điểm thiên
nhiên, con người, tâm trạng của nhà thơ) khái quát chủ đề bài thơ
3. Phân tích một số nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật (một số
yếu tố thi luật của thể thơ thất ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt Đường
luật; nghệ thuật tả cảnh, tả tình; nghệ thuật sử dụng ngôn ngữ
4. Khẳng định được vị trí, ý nghĩa của bài thơ

2
ĐỌC VÀ PHÂN TÍCH BÀI VIẾT
THAM KHẢO

HOẠT ĐỘNG NHÓM
Em hãy đọc bài viết tham khảo: Phân tích bài thơ Thương vợ của Trần Tế Xương
và trả lời các câu hỏi dưới đây:
• Bài viết đã giới thiệu những gì về bài thơ Thương vợ trong đoạn văn mở đầu?
• Bài viết đã phân tích những nội dung nào trong bài thơ Thương vợ? (Hình tượng
người vợ được khắc họa với những đặc điểm gì? Bài thơ thể hiện những cảm xúc,
tâm trạng nào của tác giả?)
• Bài viết đã chỉ ra những nét đặc sắc nghệ thuật gì ở bài thơ Thương vợ? (thể thơ,
đề tài, thi liệu, ngôn ngữ, bút pháp trữ tình hòa quyện cùng bút pháp trào phúng).

Đoạn văn mở đầu

Giới thiệu tác giả

Giới thiệu tác phẩm

Niêm luật

Thể thơ

Ngôn ngữ

Hình ảnh người vợ

Lam lũ, tần

Tuy vất vả

Ca ngợi,

tảo một

nhưng

trân trọng

mình lo toan

không bao

của tác giả

gia đình

giờ than vãn

dành cho vợ

Sự hòa điệu phối thanh điệu
Kết cấu chặt chẽ
Đặc sắc
nghệ thuật

Hình ảnh thơ giản dị, gần gũi
Ngôn ngữ thơ bình dị, tự nhiên,
giàu sức biểu cảm

3
THỰC HÀNH VIẾT
THEO CÁC BƯỚC

Đề bài
Lựa chọn bài thơ theo thể thất ngôn bát cú
hoặc đường luật mà em đã học để phân tích

a. Chuẩn bị viết

Liệt kê một số bài thơ viết theo thể loại thất ngôn
bát cú hoặc tứ tuyệt đường luật mà em đã học
hoặc đã đọc

Lựa chọn bài thơ mà em hiểu và yêu
thích để phân tích

b. Tìm ý và lập dàn ý

Đề tài
Nội dung

Tìm hiểu nhan đề và bố cục
Theo chiều ngang (mạch ý)
Chia tách bài thơ thành các phần và xác
Tìm ý

Theo chiều dọc (hình tượng thơ)

định nội dung chính của từng phần
Nội dung: chú ý đặc điểm nổi bật của
Tìm những nét đặc sắc về nội dung và

hình tượng thiên nhiên, con người;

nghệ thuật của bài thơ

cảm xúc của nhà thơ; chủ đề bài thơ…

Tìm hiểu thông tin về tác giả, hoàn cảnh
sáng tác để hiểu thêm về bài thơ

Nghệ thuật: các yếu tố thi luật của thể
thơ, chú ý các từ ngữ gợi hình ảnh, âm
thanh, biểu cảm và các biện pháp tu từ

Mở bài

Giới thiệu khái quát, ngắn gọn về tác giả và bài thơ
Nêu ý kiến chung về bài thơ
Hình tượng thơ (thiên nhiên, con người)
Phân tích đặc
điểm nội dung

Dàn ý

Thân bài
Phân tích đặc
sắc nghệ thuật

Cảm xúc, tâm trạng của nhà thơ
Khái quát chủ đề của bài thơ
Cách sử dụng thể thơ theo chuẩn mực hay cách tân
Nét đặc sắc trong nghệ thuật tả cảnh, tả tình
Nghệ thuật sử dụng ngôn ngữ

Kết bài

Khẳng định vị trí và ý nghĩa của bài thơ

4
VIẾT BÀI

Lưu ý khi viết bài
• Mỗi ý trong dàn ý cần được triển khai thành một đoạn văn: từng đoạn
văn đều có câu chủ đề, được đặt ở vị trí thích hợp.
• Cần chú ý dẫn các câu văn có thể minh hoạ tốt cho ý đã được nêu, kèm
theo những lời bình, phân tích phù hợp, tránh tình trạng nói chung chung
thiếu căn cứ.
• Cần thể hiện được sự rung động thật sự của mình trước tác phẩm văn
học đó nhưng tránh lối nói đại ngôn hay lạm dụng những câu cảm thán.

Tiêu chí đánh giá
Nội dung kiểm tra
Mở bài

Giới thiệu khái quát ngắn gọn về tác giả và bài thơ
Nêu ý kiến chung về bài thơ
Phân tích đặc điểm nội dung:
• Phân tích hình tượng thơ (thiên nhiên, con người)
• Phân tích cảm xúc, tâm trạng của nhà thơ

Thân bài

• Khái quát chủ đề bài thơ
Phân tích một số nét đặc sắc về nghệ thuật:
• Cách sử dụng thể thơ thất ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt Đường luật
• Những nét đặc sắc trong nghệ thuật tả cảnh, tả tình
• Nghệ thuật sử dụng ngôn ngữ

Kết bài

Khẳng định vị trí và ý nghĩa bài thơ

Đạt

Chưa đạt

Nội dung kiểm tra

Sắp xếp luận điểm, lí lẽ và bằng chứng hợp lí

Kĩ năng, trình
bày diễn đạt

Lập luận chặt chẽ, trình bày mạch lạc

Diễn đạt rõ ràng, gãy gọn
Sử dụng các từ ngữ, câu văn để liên kết các
luận điểm, bằng chứng, lí lẽ

Đạt

Chưa đạt

LUYỆN TẬP
Hãy hoàn thiện bài viết của mình trước
khi nộp bài!

VẬN DỤNG
Thực hiện yêu cầu sau:
Hãy viết một bài văn về một tác
phẩm thơ tứ tuyệt Đường luật hoặc
thất ngôn bát cú em đã học hoặc
đọc qua khiến em ấn tượng nhất.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Ôn lại nội dung phần Viết:

Soạn bài: Nói và nghe –

Viết bài văn phân tích một tác

Trình bày ý kiến về một vấn

phẩm văn học (bài thơ thất

đề xã hội (một sản phẩm văn

ngôn bát cú hoặc tứ tuyệt

hóa truyền thông trong cuộc

Đường luật)

sống hiện tại)

TRÂN TRỌNG CẢM ƠN SỰ
QUAN TÂM THEO DÕI CỦA
CÁC EM!