Trò chơi : Nhìn nhanh – Đoán đúng
Câu 1 : Từ “mắt” nào sau đây được dùng theo
nghĩa gốc :
a)Đôi mắt của em bé đen láy.
b)Quả na mở mắt .
Câu 2 : Thế nào là từ đồng âm?
S
Đ

Luyện từ và câu

Luyện tập về từ nhiều nghĩa

Bài tập 1/

Trong các từ in đậm sau đây,những từ nào

là từ đồng âm , những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
a/ Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh .
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.
b/Đường - Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
- Các chú công nhân đang chữa đường dây điên thoại.
- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.
c/ Vạt
- Những vạt nương màu mật.
Lúa chín ngập lòng thung.
Nguyễn Đình Ảnh
- Chú Tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre.
- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều
Nguyễn Đình Ảnh.

Từ đồng âm:

Từ nhiều nghĩa:

- Viết và đọc giống
nhau.

- Viết và đọc giống
nhau.

- Nghĩa hoàn toàn
khác nhau.

- Nghĩa khác nhau
nhưng có mối liên hệ
với nhau.

Bài tập 1/ Trong các từ in đậm sau đây,những từ nào
là từ đồng âm , những từ nào là từ nhiều nghĩa ?
a/ Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
- Tổ em có chín học sinh.
- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.

Lúa chín

(9) Chín học sinh

Suy nghĩ cho chín
( suy nghĩ kĩ)

a) Chín
- Lúa ngoài đồng đã chín vàng.
Hoa quả phát triển đến mức thu hoạch
được.

- Nghĩ cho chín rồi hãy nói.

Từ nhiều
nghĩa

Suy nghĩ đến mức kĩ càng

Nét nghĩa chung: Ở mức hoàn thiện, đầy đủ
- Tổ em có chín học sinh.
Số đứng sau số 8

Từ đồng âm

b/ đường
• Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.
• Các chú công nhân đang chữa đường
dây điện thoại.
• Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn
nhịp.

đường

Đường dây điện

Đường phố

b) Đường
- Bát chè này nhiều đường nên rất ngọt.

Từ đồng âm

Là chất mang vị ngọt .

- Các chú công nhân đang chữa đường dây điện thoại.
Vật nối hai đầu để tín hiệu âm thanh đi qua đi lại

- Ngoài đường, mọi người đã đi lại nhộn nhịp.
Chỉ lối đi lại

Từ
nhiều
nghĩa

c/ Vạt
- Những vạt nương màu mật.
Lúa chín ngập lòng thung.
Nguyễn Đình Ảnh

- Chú Tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre
- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều.
Nguyễn Đình Ảnh

Vạt nương

Vạt tre

Vạt áo

vạt

Là mảnh đất tr
ồng trọt
trải dài trên đồ
i, núi

c) Vạt
- Những vạt nương màu mật
Lúa chín ngập lòng thung.
- Những người Giáy, người Dao
Đi tìm măng, hái nấm
Vạt áo chàm thấp thoáng
Nhuộm xanh cả nắng chiều.

Từ nhiều nghĩa
Vạt của thân áo

Nét nghĩa chung: Vạt có hình trải dài
- Chú tư lấy dao vạt nhọn đầu chiếc gậy tre.
Dùng dao để
đẽo, chặt

Đồng âm

Bài tập 3: Dưới đây là một số tính từ và những nghĩa
phổ biến của chúng:
Em hãy đặt câu để phân biệt các nghĩa của một trong
những từ ấy.

a. Cao
- Có chiều cao lớn hơn mức bình thường.
- Có số lượng hoặc chất lượng hơn hẳn mức bình
thường.
b. Nặng
- Có trọng lượng lớn hơn mức bình thường.
- Ở mức độ cao hơn, trầm trọng hơn mức bình
thường.
c. Ngọt
- Có vị như vị của đường ,mật.
- (Lời nói) nhẹ nhàng dễ nghe.
- (Âm thanh)nghe êm tai.

- Có chiều cao lớn hơn

a) Cao:

mức bình thường.

* Ông ấy cao hơn những
người cùng trang lứa.

- Có số lượng hoặc chất lượng
hơn hẳn bình thường.

* Việt Nam đã sản xuất được

nhiều mặt hàng có chất lượng

cao.

b) Nặng :
- Có trọng lượng lớn hơn
mức bình thường.

* Bé mới 5 tháng tuổi
mà bế đã nặng trĩu tay.

- Có mức độ cao hơn, trầm

trọng hơn mức bình thường.

* Bà ấy lâm bệnh nặng
phải vào viện điều trị.

- Có vị như vị

c) Ngọt

của đường, mật.
* Khế chín ăn rất
ngọt.

-(Âm thanh) nghe

êm tai.

- (Lời nói) nhẹ

nhàng, dễ nghe.

* Giọng của chú
ấy ngọt ngào quá.

* Tiếng đàn nghe rất
ngọt.

DẶN DÒ