Kính chào quí Thầy Cô!
Chào Các em học sinh!!!
TRƯỜNG THPT NGUYỄN HỮU TIẾN
TỔ: SINH - NÔNG
Sơ đồ mối liên hệ giữa gen và tính trạng
Bài 13:ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG
LÊN SỰ BIỂU HIỆN CỦA GEN
I. MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
III. MỨC PHẢN ỨNG

II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1. ví dụ 1 : Giống Thỏ Himalaya
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1.ví dụ 1 : Giống Thỏ Himalaya
- Tại vị trí ở đầu mút cơ thể (tai,bàn chân,đuôi…), có lông màu đen.
- Ở những vị trí khác có lông trắng.
Các tế bào ở đầu mút cơ thể,nhiệt độ thấp hơn tổng hợp được sắc tố melaninlông đen.
Các tế bào ở vùng khác,nhiệt độ cao hơn  không tổng hợp được sắc tố melanin  lông trắng.
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1.ví dụ 1 : Giống Thỏ Himalaya
Giải thích
Thí nghiệm chứng minh:
Điều kiện bình thường
Cạo lông trắng
+
Buộc đá lạnh
? Kết quả
Mọc lông đen
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1.ví dụ 1 : Giống Thỏ Himalaya

II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1.ví dụ 1 : Giống Thỏ Himalaya
KL:Yếu tố môi trường là nhiệt độ đã ảnh hưởng đến biểu hiện màu sắc lông thỏ.

II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
2.Ví dụ 2: Hoa cẩm tú cầu
pH > 7: hoa màu đỏ, màu hồng hoặc màu tím.
pH = 7: hoa màu trắng sữa.
pH < 7: hoa màu lam.
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
Sự đa sắc của hoa cẩm tú cầu ở các độ pH khác nhau
Sự đa sắc của hoa cẩm tú cầu được chọn làm hoa cưới
2.Ví dụ 2: Hoa cẩm tú cầu

II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
2.Ví dụ 2: Hoa cẩm tú cầu
KL: Yếu tố môi trường là pH của đất đã ảnh hưởng đến biểu hiện màu sắc hoa cẩm tú cầu.
3.Ví dụ 3: Bệnh phêninkêtô niệu ở người
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
Phênilalanin
Máu
Thiểu năng trí tuệ, mất trí
Đầu độc TBTK ở não
? Hậu quả
Thức ăn
Tirorin
Phênilalanin
dư thừa
Em có biết?
Loại thức ăn nào chứa nhiều aa Phenilalanin?
Thức ăn nhiều Pheninalanin
Thức ăn ít Pheninalanin
Ví dụ 3: Bệnh phêninkêtô niệu ở người
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
Phênilalanin
Dư thừa
Máu
Thiểu năng trí tuệ, mất trí
Đầu độc TBTK ở não
KL: Thức ăn ảnh hưởng đến mức độ biểu hiện của bệnh Pheninketo niệu.
Nêu mối quan hệ giữa:Kiểu gen-Môi trường-Kiểu hình?
Ví dụ 1: Thỏ Himalaya
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
Ví dụ 2: Hoa cẩm tú cầu
Ví dụ 3: Bệnh phêninkêtô niệu ở người
Môi Trường
Kiểu Hình
Kiểu Gen
*Tóm tắt:
*Kết luận: Bố, mẹ không truyền cho con những tính trạng có sẵn, mà truyền một kiểu gen.
Kiểu hình được tạo thành là kết quả tương tác giữa kiểu gen với môi trường cụ thể.
Môi trường đất
Môi trường thân cây
Con tắc kè (1 kiểu gen)
Môi trường trên lá
Cơ thể màu xanh lá
Cơ thể màu nâu đất
Cơ thể màu xám
III. MỨC PHẢN ỨNG
Tập hợp các kiểu hình của 1 con tắc kè hoa trên các môi trường khác nhau được gọi là mức phản ứng
19
Mức phản ứng của kiểu gen là tập hợp các kiểu hình của cùng một kiểu gen tương ứng với các môi trường khác nhau.
III. MỨC PHẢN ỨNG
Bài 13:ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG
LÊN SỰ BIỂU HIỆN CỦA GEN
I. MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1. Mức phản ứng của kiểu gen
Môi trường đất
Môi trường thân cây
Con tắc kè (1 kiểu gen)
Môi trường trên lá
Cơ thể màu xanh lá
Cơ thể màu nâu đất
Cơ thể màu xám
Thường biến
Thường biến
2. Sự mềm dẻo kiểu hình
( thường biến)
2. Sự mềm dẻo kiểu hình ( thường biến ):
a. Khái niệm :
Hiện tượng kiểu hình 1 cơ thể có thể thay đổi trước những điều kiện môi trường khác nhau gọi là sự mềm dẻo về kiểu hình (hay thường biến)
III. MỨC PHẢN ỨNG
Bài 13:ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG
LÊN SỰ BIỂU HIỆN CỦA GEN
I. MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1. Khái niệm mức phản ứng
Giúp sinh vật tự điều chỉnh về sinh lí để thích nghi với thay đổi của môi trường.
2. Sự mềm dẻo kiểu hình ( thường biến ):
a. Khái niệm :
III. MỨC PHẢN ỨNG
Bài 13:ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG
LÊN SỰ BIỂU HIỆN CỦA GEN
I. MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1. Khái niệm mức phản ứng
b. Ý nghĩa :
Heo Ỉ Nam Định
+ Nuôi không tốt : 30kg
+ Nuôi bình thường: 40kg
+ Nuôi tốt : 47kg
+ Nuôi rất tốt : 50kg
2.Sự mềm dẻo kiểu hình ( thường biến ):
Heo Đại Bạch
150kg
168kg
175kg
185kg
VD:Nuôi 2 giống heo trong thời gian 10 tháng
*Thảo luận:
1.Ở mỗi giống heo:Sự khác nhau về trọng lượng cơ thể (kiểu hình)là do yếu tố nào?Có di truyền không?
2.Mức độ mềm dẻo về kiểu hình (mức độ biến đổi trọng lượng) ở 2 giống heo khác nhau là do đâu?
3.Có thể điều chỉnh kiểu hình (trọng lượng) của heo Ỉ Nam Định bằng heo Đại Bạch được không?Vì sao?
2. Sự mềm dẻo kiểu hình ( thường biến ):
c. Đặc điểm :
- Sự mềm dẻo kiểu hình (thường biến) không di truyền.
- Mỗi kiểu gen chỉ có thể điều chỉnh kiểu hình của mình trong 1 phạm vi nhất định.
1.Ở mỗi giống heo:sự khác nhau về trọng lượng cơ thể(Kiểu hình) là do yếu tố nào?có di truyền không?
2.Mức độ mềm dẻo về kiểu hình ở 2 giống heo khác nhau là do đâu?
3.Có thể điều chỉnh kiểu hình (trọng lượng cơ thể)của heo Ỉ Nam Định bằng heo Đại Bạch được không?Vì sao?
- Mức độ mềm dẻo của kiểu hình phụ thuộc vào kiểu gen
Heo Ỉ Nam Định
+ Nuôi không tốt : 30kg
+ Nuôi bình thường: 40kg
+ Nuôi tốt : 47kg
+ Nuôi rất tốt : 50kg
Heo Đại Bạch
150kg
168kg
175kg
185kg
VD:Nuôi 2 giống heo trong thời gian 10 tháng
Cây biến đổi trong các mùa
Một VD khác về thường biến ở lá cây mao lương (Ranunculus). Những lá chìm trong nước thì có hình dải, phiến lá hẹp; những lá nổi lên mặt nước thì phiến lá rộng, thích ứng với chức năng quang hợp.
Quan sát: Cây rau mác mọc ở 3 môi trường khác nhau
-Tạo ra các cá thể có cùng kiểu gen
- Đem nuôi ở những điều kiện khác nhau và theo dõi đặc điểm của chúng
2. Sự mềm dẻo kiểu hình (thường biến)
III. MỨC PHẢN ỨNG
Bài 13:ẢNH HƯỞNG CỦA MÔI TRƯỜNG
LÊN SỰ BIỂU HIỆN CỦA GEN
I. MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG
II. SỰ TƯƠNG TÁC GIỮA KIỂU GEN VÀ MÔI TRƯỜNG
1. Khái niệm mức phản ứng
3. Phương pháp xác định mức phản ứng
Vd: Người ta nuôi 1 giống gà ở các điều kiện khác nhau và thu được kết quả:
+ Nuôi không tốt : 1,5kg, lông vàng
+ Nuôi bình thường: 2kg, lông vàng
+ Nuôi tốt: 2,5kg, lông vàng
+ Nuôi rất tốt: 3kg, lông vàng
Tính trạng số lượng
Tính trạng chất lượng
Mức phản ứng rộng
Mức phản ứng hẹp
III. MỨC PHẢN ỨNG
3. Phương pháp xác định mức phản ứng
VD: Sản lượng thóc phụ thuộc nhiều vào điều kiện chăm sóc ( môi trường)
Câu 1:Xác định đặc điểm của 2 loại biến dị:thường biến và đột biến với các nội dung tương ứng:
CỦNG CỐ
a. Biến đổi KH liên quan đến biến đổi KG
b. Không di truyền được
c. Do sự tự điều chỉnh sinh lí
d. Biến đổi ngẫu nhiên,không định hướng
e. Di truyền được
g. Biến đổi KH không liên quan đến biến đổi KG.
h. Do tác nhân lí,hóa,sinh….
k. Biến đổi đồng loạt,có định hướng
1.Đột biến
2.Thường biến
CỦNG CỐ
Câu 2: Tại sao các nhà khoa học lại khuyên nông dân không nên chỉ trồng một giống lúa duy nhất (cho dù là giống lúa có năng suất cao) trên một diện tích rộng trong một mùa vụ?
Dặn dò:
Học thuộc bài, trả lời các câu hỏi đề cương và sgk.
2.Đọc phần EM CÓ BIẾT: Tại sao cần phải quan tâm đặc biệt đến các bà mẹ khi mang thai?
3. Chuẩn bị Bài 15 (Bài tập chương I, II)
Cám ơn quý thầy cô và các em học sinh
đã dự buổi học ngày hôm nay!
Môi trường đất
Môi trường thân cây
Con tắc kè (1 kiểu gen)
Môi trường trên lá
Cơ thể màu xanh lá
Cơ thể màu nâu đất
Cơ thể màu xám
III. MỨC PHẢN ỨNG
3.Phương pháp xác định mức phản ứng