`
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNGQUÝ THẦY CÔ VỀ DỰ TIẾT NGỮ VĂN 9






Mặt trời xuống biển như hòn lửa.
Sóng đã cài then, đêm sập cửa.
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi.
Câu hát căng buồm cùng gió khơi.
Hát rằng : cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi
Thuyền ta lái gió với buồm trăng
Lướt giữa mây cao với biển bằng,
Ra đậu dặm xa dò bụng biển,
Dàn đan thế trận lưới vây giăng.

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,
Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,
Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé.
Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.

Ta hát bài ca gọi cá vào,
Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao.
Biển cho ta cá như lòng mẹ
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.

Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,
Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng.
Vẩy bạc đuôi vàng loé rạng đông,
Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng.

Câu hát căng buồm với gió khơi,
Đoàn thuyền chạy đua cùng mặt trời.
Mặt trời đội biển nhô màu mới,
Mắt cá huy hoàng muôn dặm phơi.
Hồng Gai, 4 – 10 – 1958.
đoàn thuyền đánh cá
Cá bạc
Cá song
Cá đé
Cá chim
Cá nhụ
Cá thu
Loài cá cùng họ với cá thu, thân và má có vẩy nhỏ, màu trắng nhạt.
Loài cá biển sống ở tầng mặt nước, thân dẹt hình thoi.
Loài cá mình dẹt, vây lớn.
Còn gọi là cá bẹ, cùng họ với cá trích nhưng lớn hơn.
Thân dài, hơi dẹt.
Loài cá thân dày và dài, có nhiều vạch dọc thân hoặc các chấm tròn màu đen và hồng
MỘT SỐ LOÀI CÁ CÓ TRONG TÁC PHẨM
HUY CẬN NĂM 2005
Huy Cận (1919-2005)
Ra khơi
Trở về
Đánh bắt cá
Bình minh
Đêm trăng
Hoàng hôn
Thiên nhiên
Con người
theo trình tự thời gian
theo hành trình chuyến ra khơi
“ Mặt trời xuống biển như hòn lửa
Sóng đã cài then đêm sập cửa”
Đoàn thuyền đánh cá lại ra khơi.
Từ “lại”cho thấy đây là công việc thường xuyên, lặp đi lặp lại của những người dân miền biển.
Sự vận động của vũ trụ chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi
Con người bắt đầu ra khơi, bắt đầu một ngày lao động mới.
- Mặt trời…..như hòn lửa
=>So sánh
=> Vẻ đẹp tráng lệ, rực rỡ của hoàng hôn trên biển.
- Sóng…. cài then,đêm sập cửa
=> Sóng như những then cài, màn đêm sập xuống như cánh cửa.Vũ trụ như một ngôi nhà khổng lồ, gần gũi, ấm áp.
Thiên nhiên
Con người
=> Nhân hóa,liên tưởng ẩn dụ
Thời gian: mặt trời xuống biển
“ Câu hát căng buồm cùng gió khơi”
hình ảnh ẩn dụ
Câu hát như có sức mạnh vật chất cùng với gió làm căng cánh buồm cho con thuyền lướt nhanh ra khơi.
Khí thế khẩn trương, tâm trạng náo nức,hào hứng của những lao động.
- Sự gắn kết ba sự vật hiện tượng ( cánh buồm, gió khơi, câu hát)=> tạo ra một hình ảnh khoẻ, lạ.
Hát rằng : cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi
Thuyền ta lái gió với buồm trăng
Lướt giữa mây cao với biển bằng,
Ra đậu dặm xa dò bụng biển,
Dàn đan thế trận lưới vây giăng.

Cá nhụ cá chim cùng cá đé,
Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,
Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé.
Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.

Ta hát bài ca gọi cá vào,
Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao.
Biển cho ta cá như lòng mẹ
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.

Sao mờ, kéo lưới kịp trời sáng,
Ta kéo xoăn tay chùm cá nặng.
Vẩy bạc đuôi vàng loé rạng đông,
Lưới xếp buồm lên đón nắng hồng.

Hát rằng : cá bạc biển Đông lặng,
Cá thu biển Đông như đoàn thoi
Đêm ngày dệt biển muôn luồng sáng.
Đến dệt lưới ta, đoàn cá ơi
Cá nhụ cá chim cùng cá đé,
Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,
Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé.
.....Biển cho ta cá như lòng mẹ
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.
Nhóm 1
Nhóm 2
Nhóm 3
....Đêm thở : sao lùa nước Hạ Long
- Nội dung:
1. Xác định đối tượng được miêu tả trong các câu thơ trên?
2. Phát hiện những tín hiệu nghệ thuật đặc sắc ( hình ảnh, từ ngữ, biện pháp tu từ...)
3. Ý nghĩa của các hình ảnh đó?
CÂU HỎI THẢO LUẬN
- Hình thức thảo luận: gồm 3 nhóm theo góc sở thích
- Thời gian: 3 phút
- Cá nhụ, cá chim cùng cá đé,
Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,
Cái đuôi em quẫy trăng vàng choé.
Các hình ảnh liệt kê, ?n d? - Trí tưởng tượng phong phú - Nghệ thuật phối sắc đặc biệt, tài tình
Biển giàu có,C¸ ®Ñp. rùc rì, léng lÉy, huyÒn ¶o, bÇy c¸ nh­ nh÷ng nµng tiªn trong vò héi.
=> Ca ngợi biển cả thanh bình, giàu có, nhõn h?u,,bi?n d?p lung linh s?c m�u nhu b?c tranh son m�i.
- Cỏ thu bi?n Dụng nhu do�n thoi
Dờm ng�y d?t bi?n muụn lu?ng sỏng
so sánh, nhân hoá, ẩn dụ
Biển như một tấm vải khổng lồ lấp lánh sắc màu.
Biển cho ta cá như lòng mẹ
Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.
so sánh, nhân hoá
Biển nhân hậu, bao dung.
...Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long
Biển cùng thức và hoà nhịp với công việc lao động của con người.
Bài thơ: Đoàn thuyền đánh cá – Huy Cận
- Cảm hứng về thiên nhiên, vũ trụ hòa quyện với cảm hứng về đất nước con người lao động. Khắc hoạ nhiều hình ảnh tráng lệ.
Cảnh đoàn thuyền đánh cá ra khơi
Cảnh đoàn thuyền đánh cá trở về
Cảnh biển rực rỡ, tráng lệ, gÇn gũi Êm ¸p.
- Con người náo nức ,lạc quan, phấn khởi.
Cảnh đoàn thuyền đánh cá trên biển
Biển giàu có, nhân hậu, đẹp,lung linh sắc màu.
Con người lao động: .......?
?
TRò chơi hỏi - đáp
lUậT CHƠI
- Hai bạn đứng quay lưng lại với nhau.
+ Một bạn nhìn lên những từ (hoặc hình ảnh) trên màn hình đặt câu hỏi cho bạn còn lại. Nếu bạn chưa trả lời được thì có quyền gợi ý cho bạn, nh­ng kh«ng ®­îc dïng tõ gîi ý b»ng tiÕng Anh, nãi l¸i. nếu phạm vào lỗi trên câu trả lời không được tính. Nếu không đặt được câu hỏi thì bỏ qua, chuyển sang câu khác.
+ Bạn còn lại nhanh chóng tìm câu trả lời trong gợi ý của bạn đặt câu hỏi. Nếu không trả lời được thì bỏ qua, chuyển sang câu khác.
- Mỗi câu hỏi -đáp đúng được 2 điểm(5câu tương ứng là 10 điểm).
- Thời gian chơi: 2 phút.
Cù Huy Cận ( 1919 – 2005 )
Biển đẹp lung linh, lấp lánh sắc màu.
Năm 1958
Vùng mỏ Quảng Ninh
Số 1
Số 2
Số 3
Số 4
Số 5
Hướng dẫn về nhà
Học thuộc lòng bài thơ " Đoàn thuyền đánh cá"
Vi?t m?t do?n van ( 6-8 cõu), phõn tớch hi?u qu? c?a bi?n phỏp tu t? trong hai cõu tho d?u c?a b�i tho
Soạn bài " Bếp lửa" của Bằng Vi?t.