Đập đá ở Côn Lôn
_Phan Châu Trinh_
Trình bày những hiểu biết của em về tác giả Phan Châu Trinh và những nét chung của văn bản “Đập đá ở Côn Lôn”
Yêu cầu
- Làm việc theo nhóm; Trình bày theo slide, SĐTD, phim, phóng sự….
- Nếu xong trước thời gian yêu cầu thì đặt cờ báo hiệu
1. Tác giả
Quê : Quảng Nam
Là nhà nho yêu nước, nhà cách mạng lớn của dân tộc đầu thế kỉ XX.
Là người giỏi biện luận và có tài văn chương. Văn chính luận của ông rất hùng biện và đanh thép, thơ văn trữ tình đều thấm đẫm tinh thần yêu nước và dân chủ.
2. Tác phẩm
Đập đá ở Côn Lôn

Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn,
Lừng lẫy làm cho lở núi non.
Xách búa đánh tan năm bảy đống,
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi,
Mưa nắng càng bền dạ sắt son.
Những kẻ vá trời khi lỡ bước,
Gian nan chi kể việc con con.
a. Hoàn cảnh sáng tác:
Được viết trong thời gian ông bị đày ở Côn Đảo (4/1908- 6/1910).
b. Thể thơ và phương thức biểu đạt
- Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật.
- Số câu: 8 câu/ bài
Số chữ: 7 chữ/ câu
Ngắt nhịp: 4/3 hoặc 2/2/3
Gieo vần: ở các chữ cuối của các
câu 1, 2, 4, 6, 8.
Đối: câu 3 với 4; câu 5 với câu 6
Luật: Bằng - trắc.
Bố cục: Đề - Thực - Luận - Kết.



Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn,
Lừng lẫy làm cho lở núi non.
Xách búa đánh tan năm bảy đống,
Ra tay đập bể mấy trăm hòn.
Tháng ngày bao quản thân sành sỏi,
Mưa nắng càng bền dạ sắt son.
Những kẻ vá trời khi lỡ bước,
Gian nan chi kể việc con con.
Đề
Thực
Luận
Kết
b. Thể thơ và phương thức biểu đạt
- Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật.
- PTBĐ: Biểu cảm (biểu cảm, miêu tả, tự sự)
c. Bố cục
Bốn câu thơ đầu: Công việc đập đá và tư thế của người tù cách mạng.
Bốn câu thơ cuối: Cảm nghĩ từ công việc đập đá.
1. Hình ảnh người tù ở đảo Côn Lôn
Tư thế hiên ngang của người làm chủ giang sơn
 Từ ngữ chọn lọc, lối nói khoa trương, giọng điệu hào sảng

 Nổi bật hình tượng con người trong tư thế ngạo nghễ, lớn ngang tầm vũ trụ.
“Bốn câu thơ đầu đã dựng được bức tượng đài uy nghi về những tù nhân Côn Đảo, những anh hùng cứu nước giữa chốn địa ngục trần gian, với khí phách hiên ngang, lẫm liệt giữa đất trời.”
_Trần Đình Sử_
2. Tâm trạng, cảm xúc của nhà thơ
 Âm điệu dân dã mà vẫn trang trọng, dễ hiểu
 Thử thách gian nan >< Sức chịu đựng dẻo dai, bền bỉ và ý chí chiến đấu sắt son của người chí sĩ cách mạng.
 Lời tự động viên mình vững vàng trước khó khăn, thử thách
Huyền thoại Nữ Oa đội đá vá trời
Tự ví mình là “kẻ vá trời”  Cách nói khoa trương, cường điệu
Sự nghiệp cứu nước
 Chân dung người chí sĩ
Việc khổ sai là việc nhỏ
 Tư thế, bản lĩnh của người anh hùng  Tinh thần lạc quan cách mạng
Thử thách, gian khổ càng tôi luyện ý chí bền bỉ, dẻo dai, càng hun đúc tinh
thần sắt son, kiên định của
người chí sĩ Cách mạng.
Bút pháp lãng mạn, giọng thơ hào hùng kết hợp từ láy, động từ, ẩn dụ, nói quá, phép đối
Hình tượng người chí sĩ cách mạng với tư thế lẫm liệt hiên ngang, dù gặp nan nguy vẫn không sờn lòng đổi chí.
Trò chơi
Chân dung người anh hùng
Câu hỏi 1
Bài thơ Đập đá ở Côn Lôn được viết theo thể thơ nào?
A. Lục bát
B. Thất ngôn bát cú Đường luật
C. Song thất lục bát
Câu hỏi 2
Việc đập đá ở Côn Lôn là một công việc như thế nào?
A. Là việc chinh phục thiên nhiên
B. Là công việc khổ sai, nặng nhọc
C. Là một việc nhàm chán
Câu hỏi 3
Hai câu đầu của bài thơ Đập đá ở Côn Lôn nói về vấn đề gì?
A. Vai trò của kẻ làm trai
C. Tư thế của kẻ làm trai
B. Nhiệm vụ của kẻ làm trai
D. Lợi thế của kẻ làm trai
Câu hỏi 4
Nghệ thuật được tác giả sử dụng nhiều trong bài thơ là
A. Điệp ngữ, nhân hóa, so sánh, từ láy
D. Ẩn dụ, nói quá, phép đối, từ láy
B. Từ láy, điệp ngữ, nói quá, so sánh
C. Phép đối, nhân hóa, ẩn dụ, điệp ngữ
Câu hỏi 5
Để làm nổi bật chí lớn của người anh hùng, tác giả đã đặt những hình ảnh trong thế đối lập với những thử thách gian lao mà họ phải chịu đựng. Đúng hay sai?
A. Đúng
B. Sai
Ô SỐ MAY MẮN!
BẠN NHẬN ĐƯỢC MỘT PHẦN QUÀ
Học thuộc bài thơ + Vẽ SĐTD tổng kết bài
Hướng dẫn tự học
Viết đoạn văn nêu cảm nhận về h.tg a.hùng cứu nước đầu TK XX qua 2 bài thơ vừa học.
Tìm đọc những bài thơ về hình tượng người anh hùng yêu nước
Soạn bài “Ôn luyện về dấu câu”.
Thank you!
Bài tập 2: Qua cả hai bài thơ Vào nhà ngục Quảng Đông cảm tác và Đập đá ở Côn Lôn, em hãy trình bày lại những cảm nhận của mình về vẻ đẹp hào hùng, lãng mạn của hình tượng nhà nho yêu nước và cách mạng đầu thế kỉ XX.
- Cả hai bài thơ đều là khẩu khí của những bậc anh hùng hào kiệt khi sa cơ, lỡ bước rơi vào vòng tù ngục. Họ không “ nói chí” bằng những lời lẽ khoa trương, sáo rỗng.
- Vẻ đẹp hào hùng, lãng mạn của họ biểu hiện trước hết ở khí phách ngang tàng lẫm liệt ngay cả trong thử thách gian lao có thể đe dọa đến tính mạng ( xem việc ở tù như một bước dừng chân tạm nghỉ, xem việc lao động khổ sai như một “ việc con con” không đáng kể đến). Vẻ đẹp ấy còn biểu hiện ở ý chí chiến đấu và niềm tin không dời đổi vào sự nghiệp của mình.