KHỞI ĐỘNG
DỰA TRÊN NHIỆM VỤ ĐÃ THỰC HIỆN TRONG PHẾU BT CÔ GIAO - CHÚNG TA CÙNG TÌM HIỂU BÀI HỌC TIẾT 31
Tuần 8, Tiết 31, Tập làm văn:

LẬP DÀN Ý CHO BÀI VĂN TỰ SỰ
KẾT HỢP VỚI
MIÊU TẢ VÀ BIỂU CẢM
A. TÌM HIỂU CHUNG
I. DÀN Ý CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ:
1.Tìm hiểu dàn ý của bài văn tự :
Xét ví dụ (SGK/ 92): Văn bản: “Món quà sinh nhật”
Đọc văn bản và trả lời các câu hỏi.
Xác định bố cục ba phần của bài văn ?
Nêu nội dung chính của mỗi phần ?
Mở bài:
Từđầu… “ bày la liệt trên bàn ”.
Kể và tả lại quang cảnh chung của buổi sinh nhật.
Thân bài:
Tiếp theo… “ chỉ gật đầu không nói ”.
Kể về món quà sinh nhật độc đáo của người bạn.
- Kết bài:
Phần còn lại.
Cảm nghĩ của người bạn về món quà sinh nhật.
a. Bố cục của bài văn:
- Truyện kể về ai ? Ai là người kể chuyện?

- Câu chuyện xảy ra ở đâu ? Vào lúc nào ?

- Trong hoàn cảnh nào ? Chuyện xảy ra với ai ?

- Có những nhân vật nào? Ai là nhân vật chính và tính cách mỗi nhân vật ?
I. DÀN Ý CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ:
Bài văn kể về Trang và do Trang kể , kể ở ngôi thứ nhất.
Thời gian: Buổi sáng Không gian: Nhà Trang
Ngày sinh nhật của Trang. Chuyện xảy ra với : Trang
Trang ( nhân vật chính ), ngoài ra còn có Trinh, Thanh và các bạn khác
- Trang: Hồn nhiên, vui mừng, sốt ruột.
- Trinh: kín đáo, đằm thắm, chân thành.
- Thanh: hồn nhiên, nhanh nhẹn, tinh ý
Tính cách mỗi nhân vật ?
I. DÀN Ý CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ:
Mở đầu nêu vấn đề gì ? Diễn biến, đỉnh điểm ? Kết thúc ?
Mở đầu:
Buổi sinh nhật vui vẻ sắp kết thúc. Trang sốt ruột vì người bạn thân nhất chưa đến.
Diễn biến:
Trinh đến và giải tỏa những băn khoăn của Trang.
Đỉnh điểm món quà độc đáo: “Chùm ổi”
Trinh chăm sóc từ khi còn là những cái nụ.
Kết thúc:
Cảm nghĩ của Trang về món quà sinh nhật độc đáo.
- Chỉ ra và nêu tác dụng của yếu tố miêu tả ?
- Chỉ ra và nêu tác dụng của yếu tố biểu cảm ?
- Nội dung của văn bản được kể theo thứ tự nào ?
I. DÀN Ý CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ:
-Các yếu tố miêu tả :
“ suốt cả buổi sáng, nhà tôi tấp nập kẻ ra người vào…. Các bạn ngồi chật cả nhà… nhìn thấy Trinh đang tươi cười …. Trinh dẫn tôi ra vườn… Trinh lom khom…. Trinh vẫn lặng lẽ cười, chỉ gật đầu không nói…”

→ Hình dung không khí của buổi sinh nhật và tình bạn thắm thiết giữa Trang và Trinh.
Các yếu tố biểu cảm:
“ tôi vẫn cứ bồn chồn không yên… bắt đầu lo… tủi thân và giận Trinh… giận mình quá… tôi run run… Cảm ơn Trinh quá… quí giá làm sao…”


→ Bộc lộ tình cảm bạn bè chân thành và sâu sắc.

c. Thứ tự kể:
Theo trình tự thời gian.
( trước - sau, nhớ về quá khứ)
→ Từ việc phân tích văn bản ở trên, em hãy cho biết cách xây dựng dàn ý của bài văn tự sự?
2. Cách xây dựng dàn ý của bài văn tự sự
1. Mở bài:
Giới thiệu nhân vật, sự việc và tình huống xảy ra câu chuyện.
2. Thân bài:
Kể lại diễn biến sự việc ( kết hợp yếu tố miêu tả và biểu cảm)
3. Kết bài:
Cảm nghĩ của người kể.
Em hãy so sánh điểm giống và khác nhau giữa văn bản tự sự và văn bản tự có kết hợp yếu tố miêu tả và biểu cảm?
Văn tự sự
( không kết hợp)
 Mở bài:
Giới thiệu nhân vật, sự việc và tình huống xảy ra câu chuyện
 Thân bài:
Kể lại diễn biến sự việc.
 Kết bài:
Cảm nghĩ của người kể.
Văn tự sự
( có kết hợp miêu tả, biểu cảm )
 Mở bài:
Giới thiệu nhân vật và sự việc và tình huống xảy ra câu chuyện.

 Thân bài:
Kể lại diễn biến sự việc
( kết hợp miêu tả và biểu cảm)

 Kết bài:
Cảm nghĩ của người kể
II. KẾT LUẬN: Dàn ý của bài văn tự sự kết hợp với miêu tả biểu cảm chủ yếu vẫn là dàn ý của bài văn tự sự có bố cục 3 phần (mở bài, thân bài, kết bài). Tuy vậy, trong từng phần, cần đưa vào các nội dung miêu tả và biểu cảm để dàn ý được hoàn chỉnh hơn.
I. DÀN Ý CỦA BÀI VĂN TỰ SỰ:
2. Cách xây dựng dàn ý của bài văn tự sự
B. LUYỆN TẬP:
Bài tập 1: Lập dàn ý văn bản “ Cô bé bán diêm ” dựa theo những gợi ý trong SGK/95 (5p làm bài)
a/MB: Giới thiệu quang cảnh đêm giao thừa và gia cảnh em bé bán diêm.
b/TB: Lúc đầu do không bán được diêm nên lo lắng, không dám về nhà tìm chỗ tránh rét. Cơn đói , rét hành hạ em . Sau đó, em quẹt que diêm để sưởi ấm. (kết hợp yếu tố miêu tả, biểu cảm).
c/KB: Em bé chết vì rét. Vì Sự vô tâm của mọi người trước thi thể em. Mọi người không ai biết điều kì diệu mà em đã trông thấy.


Bài tập 2: Lập dàn ý cho đề bài sau: “Hãy kể về một kỉ niệm với người bạn tuổi thơ khiến em xúc động và nhớ mãi”.
B. LUYỆN TẬP:
a/MB:
Giới thiệu bạn mình là ai ? Kỉ niệm nào với người bạn đó khiến mình xúc động nhất ?
b/TB:
- Kể về kỉ niệm đó:
+ Xảy ra ở đâu ? Lúc nào ? Với những ai ?
+ Sự việc chính và các chi tiết
+ Điều gì khiến em xúc động ? Xúc động như thế nào ?
c/KB:
Em suy nghĩ gì về kỉ niệm đó ?
C. HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
1. Đối với bài vừa học
- Xem lại nội dung bài học
- Viết thành bài văn hoàn chỉnh cho BT2
2. Soạn bài mới: Hệ thống lại kiến thức đã học từ tuần 01 - tuần 07 của 3 phân môn: 1 - Văn bản; 2- Tiếng Việt; 3- Tập làm văn. Chuẩn bị KT giữa HK1
CHÚC CÁC EM HỌC TẬP TỐT