KHỞI ĐỘNG
Bài 36
Metan
Công thức phân tử :
CH4
Phân tử khối:
16
Tiết 45
Bài 36
Metan
1.Trạng thái tự nhiên, tính chất vật lí
2. Cấu tạo phân tử
3. Tính chất hoá học
4. Ứng dụng
Tiết 45
I. TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
1.Tr?ng thỏi t? nhiờn:
Metan
I.Trạng thái thiên nhiên- tính chất vật lý
Quan sát các hình ảnh, cho biết khí Metan có nhiều ở đâu?
MỎ DẦU
MỎ THAN
HẦM BIOGAS
I. TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
Metan có nhiều trong các mỏ khí, mỏ dầu, mỏ than, bùn ao, khí biogaz,…
Metan
2.Tính chất vật lý:
1.Tr?ng thỏi t? nhiờn:
Hình 4.3 Khí metan có trong bùn ao
*Quan sát lọ metan và hình 4.3.
Hãy cho biết trạng thái, màu sắc, tính tan trong nước của metan.
I. TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
Metan
2.Tính chất vật lý:
1.Tr?ng thỏi t? nhiờn:
Metan là chất khí, không màu, không mùi, nhẹ hơn không khí, rất ít tan trong nước.
Câu 1: Trong tự nhiên CH4 có ở:
a. Mỏ khí, mỏ than, mỏ dầu.
b. Trong bùn ao.
c.Trong biogas
d. Cả a,b,c.
Câu 2: CH4 tồn tại ở trạng thái:
a. rắn b. lỏng c. khí
Câu 3: Màu sắc, mùi vị CH4 là:
Trắng, không mùi b. không màu, không mùi
c. Trắng, hôi d. không màu, hôi
Câu 4:CH4 là chất khí:
Nặng hơn không khí, ít tan trong nước.
Nhẹ hơn không khí, ít tan trong nước.
Nhẹ hơn không khí, tan nhiều trong nước.
Nhẹ hơn không khí, không tan trong nước.
b
b
d
c
I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
II. CẤU TẠO PHÂN TỬ:
Phân tử metan có bốn liên kết đơn
Metan
III. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
II. CẤU TẠO PHÂN TỬ:
III. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
1.Tác dụng với oxi
Metan
Khí metan
MÔ TẢ HIỆN TƯỢNG
1.Metan tác dụng với oxi ở điều kiện nào?
2.Metan cháy trong oxi với ngọn lửa màu gì?
3.Metan tác dụng với oxi tạo ra sản phẩm nào?
4.Viết PTHH
khi cung cấp nhiệt độ
màu xanh
khí cacbon đioxit và nước
THẢO LUẬN
Thời gian : 2phút
I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
II. CẤU TẠO PHÂN TỬ:
III. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
1.Tác dụng với oxi
2
2
Hỗn hợp 1VCH4 : 2VO2 là hỗn hợp nổ mạnh
Metan
(phản ứng cháy)
HÌNH ẢNH MỘT SỐ VỤ NỔ MỎ THAN
- Để tránh các tai nạn này người ta thường áp dụng các biện pháp khác nhau như thông gió để giảm lượng khí metan, cấm các hành động gây ra tia lửa như bật diêm, hút thuốc . trong các hầm lò khai thác than.
Để tránh các tai nạn này, người ta áp dụng phương pháp gì?
Thân nhân của thợ mỏ
I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
II. CẤU TẠO PHÂN TỬ:
III. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
1.Tác dụng với oxi
Metan
2. Tác dụng với clo
Hỗn hợp
CH4,Cl2
A�nh sáng
Nước
Quỳ tím
2. Tác dụng với clo
CH4 + Cl2
Metyl clorua
hiđroclorua
Metan tác dụng với clo khi có ánh sáng
ASKT
H
H
H
H
C
Cl
Cl
H
Cl
+
+
CH3Cl + HCl
Nguyên tử hidro của metan được thay thế bởi nguyên tử clo, gọi là phản ứng thế
Phản ứng thế là phản ứng đặc trưng của liên kết đơn
(phản ứng thế)
CH4 + Cl2
ás
CH3Cl + HCl
CH3Cl + Cl2
ás
ás
ás
CH2Cl2 + HCl
CH2Cl2 + Cl2
CHCl3 + HCl
CHCl3 + Cl2
CCl4 + HCl
 Clo có thể thay thế lần lượt cả bốn nguyên tử hiđro trong phân tử metan
Trong các phản ứng sau, phản ứng nào viết đúng?
a
b
c
d
d
I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
II. CẤU TẠO PHÂN TỬ:
III. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
1.Tác dụng với oxi
2. Tác dụng với clo
IV. ỨNG DỤNG
Metan
Metan
Điều chế khí hidro
I.TRẠNG THÁI TỰ NHIÊN, TÍNH CHẤT VẬT LÝ:
II. CẤU TẠO PHÂN TỬ:
III. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC
1.Tác dụng với oxi
2. Tác dụng với clo
IV. ỨNG DỤNG
Làm nhiên liệu, nguyên liệu trong đời sống và trong công nghiệp
Metan
Câu 1: Cho các khí: CH4, H2, Cl2, O2. Dãy nào gồm các cặp chất khí khi trộn với nhau tạo thành hỗn hợp nổ
a
H2 và Cl2, CH4 và Cl2
Cl2 và O2, CH4 và H2
b
c
H2 và Cl2, Cl2 và O2
d
CH4 và O2, H2 và O2
d
Câu 2: Một hỗn hợp khí gồm metan có lẫn cacbon đioxit. Để thu được metan tinh khiết có thể tiến hành cách nào sau đây:
a
b
c
Dẫn hỗn hợp qua nước
Đốt cháy hỗn hợp
Dẫn hỗn hợp qua dung dịch đựng nước vôi trong dư
Dẫn hỗn hợp qua dung dịch axit sunfuric đặc
d
c
- Viết PTHH, lập tỉ lệ mol giữa các chất
- Tìm số mol O2 cần dùng  Vo2
- Tìm số mol CO2 tạo thành  Vco2
Câu 3: Đốt cháy 11,2 lít khí metan. Hãy tính thể tích khí oxi cần dùng và thể tích khí cacbonic tạo thành. Biết rằng thể tích các khí đo ở đktc
Câu 3: Đốt cháy 11,2 lít khí metan. Hãy tính thể tích khí oxi cần dùng và thể tích khí cacbonic tạo thành. Biết rằng thể tích các khí đo ở đktc
nCH4 = 11,2/ 22,4 = 0,5 mol
Đáp án
0,5mol
VO2 = 1x 22,4 = 22,4lít
VCO2 = 0.5 x 22,4 = 11,2lít
Bài toán: Một hỗn hợp gồm 33,6 lít khí CH4 và khí H2 . Đốt cháy hỗn hợp khí trên thu được 11,2 lít khí CO2 .Biết rằng thể tích các khí đều ở đktc.Hãy tính thể tích và phần trăm thể tích mỗi khí trong hỗn hợp ban đầu.
Tóm tắt:
Vhh = 33,6 lit
V = 11,2 lit
CO2
V
V
CH4
= ?
H2
= ?
CH4
= ?
CH4
= ?
%V
%
V
= ?
CH4
CH4
H2
Bài giải
PTHH :
CH4 + 2O2  CO2 + 2H2O (1)
2H2 + O2  2H2O (2)
Số mol CO2 = V/22,4 = 11,2/22,4 = 0,5 mol
Theo phương trình (1) số mol CH4 = số mol CO2 = 0,5 mol
V
= 0,5. 22,4= 11,2 lit
%V
CH4
= (11,2.100% ) : 33,6 = 33.33%
H2
V
= 33,6 – 11,2 = 22,4 lit
%V
H2
=100% - 33,33 % = 66,67 %
CH4
* Học thuộc tính chất hoá học của Metan
* Làm bài tập 1,2,3,4
(trang 116 SGK )
* Etilen có công thức phân tử, công thức cấu tạo, tính chất vật lý, tính chất hoá học như thế nào? So với metan?
Hướng dẫn học ở nhà
Chúc sức khỏe
Các em học sinh