Bài học
Nhiệt liệt chào mừng các thầy cô giáo và các em học sinh!
NGỮ VĂN 6


Hai chàng tâu hỏi đồ sính lễ cần sắm những gì, vua bảo: “Một trăm ván cơm nếp, một trăm nệp bánh chưng và voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi”.
(Sơn Tinh, Thuỷ Tinh)



1. Ví dụ:

b.Tục truyền đời Hùng Vương thứ sáu,
ở làngGióng có hai vợ chồng ông lão chăm chỉ làm ăn và có tiếng là phúc đức.
Đôi: đứng sau số từ
Ý nghĩa: chỉ số lượng là hai
Đôi: không phải số từ vì đôi không mang đặc điểm của số từ
Ví dụ:
(…) Các hoàng tử phải cởi giáp xin hàng. Thạch Sanh sai dọn một bữa cơm thết đãi những kẻ thua trận. Cả mấy vạn tướng lĩnh, quân sĩ thấy Thạch Sanh chỉ cho dọn ra vẻn vẹn có một niêu cơm tí xíu, bĩu môi, không muốn cầm đũa.
(Thạch Sanh)


Ví dụ: (…) Các hoàng tử phải cởi giáp xin hàng.
Thạch Sanh sai dọn một bữa cơm thết đãi
những kẻ thua trận. Cả mấy vạn tướng lĩnh, quân sĩ
thấy Thạch Sanh chỉ cho dọn ra vẻn vẹn có một niêu cơm tí xíu, bĩu môi, không muốn cầm đũa.
(Thạch Sanh)



Các từ in đậm bổ sung ý nghĩa cho những từ nào?
Các từ được in đậm đứng ở vị trí nào trong cụm từ và bổ sung ý nghĩa gì ?
các, những, cả mấy
Đứng trước danh từ, bổ sung ý nghĩa về lượng (lượng nhiều hay ít) cho danh từ.
Mô hình cụm danh từ
Dựa vào vị trí trong cụm danh từ, chia lượng từ thành mấy nhóm?
Các
những
kẻ
Cả
mấy vạn
Lượng từ chia làm hai nhóm:
- Nhóm chỉ ý nghĩa toàn thể: cả, tất cả, tất thảy…
- Nhóm chỉ ý nghĩa tập hợp hay phân phối: những, mọi ,mỗi, từng…
Mô hình cụm danh từ
Các
những
kẻ
Cả
mấy vạn
Số từ là những từ chỉ số
Lượng và thứ tự của sự vật
Phân loại
Lượng từ là những chỉ
Ít hay nhiều của sự vật
Nhóm chỉ ý nghĩa
toàn thể
Nhóm chỉ chỉ ý
Nghĩa tập hợp
Hay phân phối

Số từ đứng trước
danh từ biểu thị
số lượng
Số từ đứng sau
danh từ biểu thị
thứ tự
III. Luyện tập
Bài tập 1: Tìm số từ trong bài thơ sau. Xác định ý nghĩa của các số từ ấy
Không ngủ được
Một canh…hai canh…lại ba canh ,
Trằn trọc băn khoăn, giấc chẳng thành;
Canh bốn, canh năm vừa chợp mắt,
Sao vàng năm cánh mộng hồn quanh.
(Hồ Chí Minh)
* một, hai, ba (canh), năm (cánh)->số từ chỉ số lượng
* bốn, năm (canh bốn, canh năm)->số từ chỉ thứ tự.
Bài tập 2: Các từ in đậm trong hai dòng thơ sau được dùng với ý nghĩa như thế nào?
Con đi trăm núi ngàn khe
Chưa bằng muôn nỗi tái tê lòng bầm.
(Tố Hữu)
trăm, ngàn, muôn -> dùng với ý nghĩa chỉ số lượng rất nhiều
Bài tập 3: Qua hai ví dụ sau, em thấy nghĩa của các từ từng và mỗi có gì khác nhau?
Thần dùng phép lạ bốc từng quả đồi, dời từng dãy núi (...)
(Sơn Tinh, Thuỷ Tinh)
b. Một hôm bị giặc đuổi, Lê Lợi và các tướng rút lui mỗi người một ngả.
(Sự tích Hồ Gươm)


* Giống nhau:
Mỗi, từng: đều tách ra từng sự vật, từng cá thể
*Khác nhau:
- Từng: mang ý nghĩa lần lượt theo trình tự, hết cá thể này đến cá thể khác
- Mỗi: mang ý nghĩa nhấn mạnh, tách riêng từng cá thể, không mang ý nghĩa lần lượt
Bài tập củng cố
Dùng số từ, lượng từ gọi tên các
sự vật trong các bức tranh sau.
Hướng dẫn học bài ở nhà
* Bài cũ:
- Học thuộc bài.
- Làm bài tập đầy đủ.
*Chuẩn bị bài mới:
- Ôn tập văn học dân gian
Xem và học lại các khái niệm truyện dân gian: Cổ tích, truyền thuyết, ngụ ngôn và truyện cười.
- So sánh các thể loại văn học dân gian





XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN
CÁC THẦY CÔ GIÁO VÀ CÁC EM HỌC SINH