MÔN: LỊCH SỬ - KHỐI 6
Năm học: 2021-2022
TIẾT 11, BÀI 5:
SỰ CHUYỂN BIẾN
TỪ XÃ HỘI NGUYÊN THỦY SANG XÃ HỘI CÓ GIAI CẤP
Khoảng TNK IVTCN người nguyên thuỷ đã phát hiện ra nguyên liệu mới để chế tạo công cụ và vũ khí thay cho đá, đó là kim loại đồng đỏ (về sau là đồng thau). Cuối TKK II đầu TKN I TCN con người đã chế tạo công cụ bằng sắt.
Việc sử dụng công cụ kim loại vào sản xuất khiến ngành nông nghiệp dùng cày, săn thú, chăn nuôi phát triển.
Nghề luyện kim kỹ thuật cao, nghề làm gốm, dệt vải… dần trở thành những ngành sản xuất riêng.
Quá trình chuyên môn hoá trong sản xuất lại có tác dụng thúc đẩy năng suất lao động. Vì thế con người không chỉ đủ ăn mà còn dư thừa.
Những sản phẩm dư thừa thuộc về ai?
Hãy cho biết việc những người có chức vụ trong thị tộc chiếm của cải dư thừa chung của thị tộc sẽ khiến kinh tế gia đình của họ khác gì so với các thành viên khác?
Sự phân hóa giàu nghèo sẽ tác động như thế nào đến quan hệ bình đẳng và công bằng trước đây?
I. SỰ XUẤT HIỆN CỦA CÔNG CỤ LAO ĐỘNG BẰNG KIM LOẠI
BÀI 5. CHUYỂN BIẾN TỪ XÃ HỘI NGUYÊN THUỶ SANG XÃ HỘI CÓ GIAI CẤP
II. SỰCHUYỂN BIẾN TRONG XÃ HỘI NGUYÊ̂N THUỶ
I. SỰ XUẤT HIỆN CỦA CÔNG CỤ LAO ĐỘ̂NG BẰNG KIM LOẠI
BÀI 5. CHUYỂN BIẾN TỪ XÃ HỘI NGUYÊN THUỶ SANG XÃ HỘI CÓ GIAI CẤP
II. SỰCHUYỂN BIẾN TRONG XÃ HỘI NGUYÊ̂N THUỶ
Thảo luận
Đọc các thông tin, Quan sát sơ đồ mô phỏng sự chuyển biến xã hội cuối thời nguyên thuỷ thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi sau:
+ Nguyên nhân nào dẫn đến sự phân hoá xã hội thành “người giàu” và “người nghèo”?
+ Mối quan hệ giữa người với người như thế nào trong xã hội có phân hoá giàu, nghèo?
Công cụ lao động bằng kim loại ra đời
Sản xuất phát triển
Sản phẩm dư thừa
Sản phẩm chung
Người đứng đầu thị tộc
Thành viên thị tộc
Người giàu
Người nghèo
Giai cấp thống trị
Giai cấp
bị
trị
Xã hội có giai cấp ra đời Xã hội nguyên thuỷ tan rã
Tư hữu
Chia đều
II. SỰCHUYỂN BIẾN TRONG XÃ HỘI NGUYÊN THUỶ
I. SỰ XUẤT HIỆN CỦA CÔNG CỤ LAO ĐỘ̂NG BẰNG KIM LOẠI
BÀI 5. CHUYỂN BIẾN TỪ XÃ HỘI NGUYÊN THUỶ SANG XÃ HỘI CÓ GIAI CẤP
II. SỰCHUYỂN BIẾN TRONG XÃ HỘI NGUYÊ̂N THUỶ
- Kim loại xuất hiện sản xuất phát triển sản phẩm dư thừa thuộc về một số người.
- Xuất hiện giàu – nghèo-> Xã hội nguyên thủy tan rã
- Hình thành xã hội có giai cấp là giai cấp thống trị và giai cấp bị trị.
Quá trình phân hóa xã hội và tan rã của xã hội nguyên thủy trên thế giới không giống nhau, diễn ra không đồng đều ở những khu vực khác nhau
Tại sao xã hội nguyên thủy ở phương Đông không phân hóa triệt để?
Xã hội nguyên thủy ở phương Đông không phân hóa triệt để do cư dân nơi đây sống quây quần và gắn bó với nhau để cùng làm thủy lợi, sản xuất nông nghiệp => Mối quan hệ giữa người với người vẫn rất gần gũi, mật thiết.
I. SỰ XUẤT HIỆN CỦA CÔNG CỤ LAO ĐỘ̂NG BẰNG KIM LOẠI
BÀI 5. CHUYỂN BIẾN TỪ XÃ HỘI NGUYÊN THUỶ SANG XÃ HỘI CÓ GIAI CẤP
II. SỰCHUYỂN BIẾN TRONG XÃ HỘI NGUYÊ̂N THUỶ
III VIỆT NAM CUỐI THỜI NGUYÊN THUỶ
III VIỆT NAM CUỐI THỜI NGUYÊN THUỶ
- Quan sát vào các bức hình sau em hãy cho biết Cuối thời nguyên thuỷ, người Việt cổ đã có những công cụ lao động và những ngành nghề sản xuất nào?
- Với những công cụ và ngành nghề đó thì cuộc sống của cư dân có thay đổi như thế nào?
- Sự tan rã của xã hội nguyên thủy ở Việt Nam xuất hiện các nền văn hóa nào?
III VIỆT NAM CUỐI THỜI NGUYÊN THUỶ
Cuối thời nguyên thủy người Việt cổ có:
- Công cụ lao động bằng sắt: mũi giáo, mũi tên, vũ khí bằng đồng, lưỡi câu
- Ngành nghề sản xuất: nông nghiệp, thủ công nghiệp( làm gốm, làm tượng,...)
Nêu một số nét cơ bản của xã hội nguyên thủy Việt Nam trong quá trình tan rã?
 - Phát hiện ra thuật luyện kim, chế tác công cụ lao động, vũ khí bằng đồng
- Mở rộng địa bàn cư trú, chuyển dần xuống vùng đồng bằng định cư ven các con sông lớn
- Làm nông nghiệp trồng lúa nước, chăn nuôi, nung gốm ở nhiệt độ cao, đúc công cụ và vật dụng bằng đồng
- Xóm làng bắt đầu xuất hiện.
I. SỰ XUẤT HIỆN CỦA CÔNG CỤ LAO ĐỘ̂NG BẰNG KIM LOẠI
BÀI 5. CHUYỂN BIẾN TỪ XÃ HỘI NGUYÊN THUỶ SANG XÃ HỘI CÓ GIAI CẤP
II. SỰCHUYỂN BIẾN TRONG XÃ HỘI NGUYÊ̂N THUỶ
III VIỆT NAM CUỐI THỜI NGUYÊN THUỶ
- Cách đây hơn 4000 năm, xã hội nguyên thuỷ ở Việt Nam có những chuyển biến quan trọng :
- Các nền văn hóa mới ra đời (phùng nguyên, đồng đậu, gò mun).
+ Biết trồng trọt, chăn nuôi
+ Làm đồ gốm
+ Phát minh ra thuật luyện kim
- Mở rộng địa bàn cư trú chuyển dần xuống vùng đồng bằng.
HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
1. Em hãy nêu những chuyển biến về kinh tế, xã hội vào cuối thời nguyên thủy. Phát minh quan trọng nào của người nguyên thủy tạo nên những chuyển biến này?
 Về kinh tế: Năng suất lao động tăng, nhiều ngành nghề ra đời như luyện kim, nông nghiệp, khai thác mỏ, chế tạo vũ khí,...
- Về xã hội: Đời sống xã hội của người nguyên thủy có sự chuyển biến từ xã hội nguyên thủy sang xã hội có giai cấp.
HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
? Dựa vào những hình vẽ bên trái, em hãy nêu tên và đưa ra những từ khoá về ý nghĩa của những phát minh đó? Trong các phát minh đó phát minh nào quan trọng nhất
Phát minh ra lửa
Chế tác công cụ
Kỉ thuật mài
Trồng trọt
Chăn nuôi
Làm gốm
Dùng trâu bò cày kéo
Chế tác công cụ kim loại
Làm nhà để ở
HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
2. Quan sát công cụ lao động và những vật dụng của người nguyên thủy giai đoạn Phùng Nguyên, Đồng Đậu Gò Mun, em hãy viết một đoạn văn ngắn mô tả cuộc sống của họ
Trải qua quá trình không ngừng tiến hóa, cuộc sống của người nguyên thủy ngày một phát triển hơn. Tại giai đoạn Phùng Nguyên, Đồng Đậu Gò Mun, người nguyên thủy đã phát hiện ra đồng kim loại để luyện kim, chế tạo ra những công cụ bằng sắt phục vụ cho cuộc sống thay thế những loại công cụ bằng sắt đá thô sơ như trước. Cuộc sống con người ngày càng được cải thiện, họ săn bắt, chăn nuôi, cư trú tại đồng bằng ven các con sông lớn. Con người lúc này có thể khai phá thêm đất hoang, tăng năng suất lao động, sản phẩm làm ra ngày càng nhiều, không chỉ đủ ăn mà còn dư thừa... Xã hội bắt đâu có sự phân hóa giai cấp giàu nghèo từ đây.
3. Em hãy kể tên một số vật dụng bằng kim loại mà con người ngày nay vẫn thừa hưởng từ những phát minh của người nguyên thủy.
- Một số vật dụng bằng kim loại mà con người ngày nay vẫn thừa hưởng từ những phát minh của người nguyên thủy như liềm, kìm, búa, cuốc, xẻng, cày, dao,...
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học bài
Xem tiếp bài tiếp theo: AI CẬP CỔ ĐẠI