TIẾT 18

I.ĐỊNH NGHĨA :
+Từ chất ban đầu muốn chuyển sang chất mới phải trải
qua 1 quá trình. Quá trình đó gọi là phản ứng hóa học
Xét lại hiện tượng :
-Cho natri hiđroxit tác dụng với axit clohiđric để
tạo thành natri clorua và nước
- Cho sắt tác dụng với lưu huỳnh đun nóng thu
được sắt (II)sunfua
Hãy xác định chất ban đầu và chất mới trong 2
ví dụ trên? .

? Thế nào là phản ứng hóa học

Phản ứng hóa học là quá trình biến đổi chất này thành
chất khác

Chất ban đầu bị biến đổi trong phản
ứng gọi là chất phản ứng (chất tham
gia). Chất mới sinh là sản phẩm (chất
tạo thành)
• Giữa chất phản ứng và chất sản
phẩm được cách nhau bởi dấu mũi
tên.

Tiết 18- Bài 13:

PHẢN ỨNG HOÁ HỌC

I. Định nghĩa :
VD:
Đường

đun

Chất phản ứng

Than và nước
Sản phẩm

Nêu
cách
viết
phương
trình
chữ
của
phản
ứng
hóa
học.
• Phương trình chữ của phản ứng hoá học :

Tên các chất phản ứng  Tên các sản phẩm

Chất phản ứng để trước dấu
mũi tên, chất sản phẩm để sau
dấu mũi tên. Nếu chất phản ứng
hoặc chất tham gia có từ 2 chất
trở lên thì phải có dấu “+” giữa
các chất

Viết pt chữ của phản ứng: đun nóng hỗn
hợp sắt và lưu huỳnh thu được sắt (II)
sunfua
Phương trình chữ:
Sắt + lưu huỳnh sắt (II) sunfua

•Cách đọc phương trình chữ của phản ứng hóa học:
PTTQ: A + B

C + D
“Tác dụng với”
hoặc “phản ứng
với”

“tạo ra” hoặc “tạo
thành” hoặc “sinh
ra”

“Và”

Ví dụ : Nhôm + Oxi  Nhôm oxit
Đọc là : Nhôm tác dụng với oxi tạo ra Nhôm oxit .
PT:

A



C

+

D

“Phân hủy thành”

VD: Canxicacbonat

o

 t Canxi

oxit + Cacbonic

Đọc là : Canxicacbonat phân hủy thành Canxi oxit và Cacbonic

Bài tập 1
Hãy đọc phương trình chữ của các phản ứng hoá học sau:
a/ Sắt + lưu huỳnh  Sắt (II) sunfua
Sắt tác dụng với lưu huỳnh tạo ra sắt (II) sunfua
b/ Rượu êtylic + khí Oxi khí Cacbonic + nước
Rượu êtylic tác dụng với khí ôxi tạo ra khí cácbonic và nước
c/ Canxicacbonat

 Canxi ôxit + khí Cacbonic

Canxicacbonat phân huỷ tạo thành canxi oxit và nước
d/Khí Hiđrô + khí ôxi  Nước
Khí Hiđrô tác dụng với khí ôxi tạo ra nước

Bài tập2

Đánh dấu (X) vào ô ứng với hiện tượng hóa học hay hiện
tượng vật lý. Viết phương trình chữ của phản ứng hóa học ?
Các quá trình

Hiện tượng
Hoá
học

a/ Dây sắt cắt nhỏ tán
thành đinh sắt
b/ Đốt bột sắt trong
oxi tạo ra oxit sắt từ
c/ Điện phân nước ta
thu được khí hiđro và
khí oxi
d/ Nung đá vôi (canxi

cacbonat) thu được vôi sống
(canxi oxit) và khí cacbonic

Vật
lí

Phương trình chữ của phản ứng
hoá học

X
X

to
Sắt + Khí oxi  Oxit sắt từ
đp

X
X

Nước  khí Hidro + khí Oxi
to

Canxicacbonatcacbonic+canxioxit

Trong quá trình phản ứng,
lượng chất nào giảm dần ?
lượng chất nào tăng dần ?

Trả lời :
Trong quá trình phản ứng, lượng chất phản ứng
giảm dần và lượng sản phẩm tăng dần .

I.ĐỊNH NGHĨA
II. DIỄN BIẾN CỦA PHẢN ỨNG

Xét phản ứng hoá học giữa khí hidro với khí oxi tạo ra nước
H2

O O

H2O

O2

O

OO
O

Trước phản ứng

O

Trong quá trình phản ứng
Liên kết giữa các
nguyên tử

Trước phản ứng
Trong quá trình
phản ứng
Sau phản ứng

H – H; O - O
Không có sự liên kết giữa
các nguyên tử.
H–O-H

số nguyên tử
mỗi nguyên tố
2O; 4H
2O; 4H
2O; 4H

Sau phản ứng.
Số phân tử
3 PT( 2H2 , 1O2)
0
2 PT H2O

Bản chất hóa học là gì?

I.ĐỊNH NGHĨA
II. DIỄN BIẾN CỦA PHẢN ỨNG
“ Trong ph¶n øng ho¸ häc chØ cã liªn kÕt gi÷a c¸c nguyªn tö
thay ®æi lµm cho ph©n tö nµy biÕn ®æi thµnh ph©n tö kh¸c. ”

Hãy quan sát mô hình phản ứng giữa kẽm và axit clohidric và nhận
xét đặc điểm liên kết của nguyên tử kim loại trước và sau phản ứng?

HCl

Trước phản ứng

LƯU Ý :

Zn

Trong quá trình phản ứng

ZnCl2

Sau phản ứng

Nếu có đơn chất kim loại tham gia phản ứng thì sau
phản ứng nguyên tử kim loại phải liên kết với nguyên
tử của nguyên tố khác.

H2

1'

HẾT GIỜ

Khẳng định nào đúng?
Trong một phản ứng hoá học, các chất phản ứng và sản phẩm phải chứa
cùng:
A. Số nguyên tử trong mỗi chất.
B. Số nguyên tử của mỗi nguyên tố.
B
C. Số nguyên tố tạo ra chất.
D. Số phân tử của mỗi chất.

1'

HẾT GIỜ

Đốt phốtpho trong ôxi thu được chất điphôtphopentaôxít. Phương trình
chữ nào sau đây biểu diễn đúng phản ứng hoá học trên:

to

a. Phốtpho + điphôtphopentaôxít  khí Ôxi
o
t
b. Phốtpho  khí Ôxi + điphôtphopentaôxít

cc.

o
t
Phốtpho + khí ôxi  điphôtphopentaôxít

2'

Hình dưới đây là sơ đồ tượng trưng
cho phản ứng giữa khí Hiđrô (H2 )và khí
Clo (Cl2 ) tạo ra Axítclohiđríc (HCl)
HẾT GIỜ
Hãy cho biết :
- Liên kết giữa những nguyên tử trong phân tử nào bị
tách rời?
- Phân tử nào được tạo ra?
Cl
H
Cl
H
H
H
H
Cl
Cl
Cl
Cl
H

Đáp án:

-Liên kết giữa những
nguyên tử trong phân tử
hiđrô và clo bị tách rời.
- Phân tử axít clohiđric
được tạo ra.

1'

HẾT GIỜ

Nêu định nghĩa phản ứng hoá học?

Đáp án:

Phản ứng hoá học là quá trình biến đổi từ chất này thành chất khác.