KHỞI ĐỘNG

“Buổi sáng, những bông hoa tỏa hương
thơm ngát.” động từ trong câu là?
Buổi sáng
những bông hoa
thơm ngát

tỏa hương

Câu 2: Ghi lại đại từ trong câu sau:
“Vào dịp Tết, chúng tôi cùng
nhau dọn vệ sinh khu phố.”

chúng tôi

DANH
TỪ

ĐỘNG
TỪ
ĐẠI TỪ

Chúng ta đã được học
các từ loại nào ?

TÍNH TỪ

Luyện từ và câu

QUAN HỆ TỪ

YÊU CẦU CẦN ĐẠT
Hiểu được thế nào là quan hệ từ.
Nhận biết và hiểu được tác dụng của
quan hệ từ
Sử dụng quan hệ từ trong khi nói và
viết.

1

NHẬN XÉT

1. Trong mỗi ví dụ dưới đây, từ in đậm được dùng để làm gì?.
a. Rừng say ngây và ấm nóng.

Ma Văn Kháng
b. Tiếng hót dìu dặt của Hoạ Mi giục các loài chim dạo lên những khúc
nhạc tưng bừng.
Võ Quảng
c. Hoa mai trổ từng chùm thưa thớt, không đơm đặc như hoa đào.
Nhưng cành mai uyển chuyển hơn cành đào.
Theo Mùa xuân và phong tục Việt Nam

a. Rừng say ngây và ấm nóng.
và

Mối quan hệ liệt kê

b. Tiếng hót dìu dặt của Hoạ Mi giục các loài chim dạo lên những khúc nhạc
tưng bừng.

của

Mối quan hệ sở hữu

c. (1) Hoa mai trổ từng chùm thưa thớt, không đơm đặc như hoa đào.
(2) Nhưng cành mai uyển chuyển hơn cành đào.
Mối quan hệ so sánh
như
Mối quan hệ tương phản, đối lập
nhưng

Và, của, như
Nối
Từ - từ

nhưng
Nố
i
Câu - câu

Thể hiện được mối quan hệ giữa
những từ ngữ hoặc những câu

QUAN HỆ TỪ

1

NHẬN XÉT

1. Trong mỗi ví dụ dưới đây, từ in đậm được dùng để làm gì?.
a. Rừng say ngây và ấm nóng.

Ma Văn Kháng
b. Tiếng hót dìu dặt của Hoạ Mi giục các loài chim dạo lên những khúc
nhạc tưng bừng.
Võ Quảng
c. Hoa mai trổ từng chùm thưa thớt, không đơm đặc như hoa đào.
Nhưng cành mai uyển chuyển hơn cành đào.
Theo Mùa xuân và phong tục Việt Nam

2, Quan hệ giữa các ý ở mỗi câu dưới đây( rừng cây bị
chặt phá – mặt đất thưa vắng bóng chim ; mảnh
vườn nhỏ bé – bầy chim vẫn về tụ hội) được biểu hiện
bằng những cặp từ nào?
A, Nếu
Nếu rừng cây cứ bị chặt phá thì
xơ xác thì mặt đất sẽ ngày
càng thưa vắng bóng chim.
Mối quan hệ giả thiết – kết quả

nhưng
B, Tuy
Tuy mảnh vườn ngoài ban công nhà Thu thật
nhỏ bé
nhưng bầy chim vẫn thường rủ nhau về tụ hội.

2, Quan hệ giữa các ý ở mỗi câu dưới đây( rừng cây bị
chặt phá – mặt đất thưa vắng bóng chim ; mảnh
vườn nhỏ bé – bầy chim vẫn về tụ hội) được biểu hiện
bằng những cặp từ nào?
A, Nếu
Nếu rừng cây cứ bị chặt phá thì
xơ xác thì mặt đất sẽ ngày
càng thưa vắng bóng chim.
Mối quan hệ giả thiết – kết quả

nhưng
B, Tuy
Tuy mảnh vườn ngoài ban công nhà Thu thật
nhỏ bé
nhưng bầy chim vẫn thường rủ nhau về tụ hội.
Mối quan hệ tương phản

C, Vì không chuẩn bị bài nên An bị cô giáo phê bình.
Mối quan hệ nguyên nhân – kết quả.

D , Không chỉ học giỏi mà bạn Lan còn rất chăm chỉ.
Mối quan hệ tăng tiến.

Vì.....nên.....
Do.....nên.....
Nhờ......nên....

Biểu thị mối quan hệ nguyên
nhân – kết quả

Không
những....mà....
Không
chỉ......mà ......
Càng ....càng.......

Biểu thị mối quan
hệ
tăng tiến

Ghi nhớ:

Bài 1: Tìm quan hệ từ trong mỗi câu sau và nêu rõ tác dụng của chúng
a. Chim, Mây, Nước và Hoa đều cho rằng tiếng
hót kì diệu của Hoạ Mi đã làm cho tất cả
bừng tỉnh giấc.

và: nối Chim, Mây, Nước với Hoa
của: nối tiếng hót kì diệu với Họa Mi

b. Những hạt mưa to và nặng bắt đầu rơi xuống
như ai ném đá, nghe rào rào.

và: nối to với nặng
như: nối rơi xuống với ai ném đá

c. Bé Thu rất khoái ra ban công ngồi với ông
nội, nghe ông rủ rỉ giảng về từng loài cây.

với: nối ngồi với ông nội
về: giảng với từng loài cây

2. Tìm cặp quan hệ từ ở mỗi câu sau và cho biết chúng biểu thị quan hệ gì giữa các
bộ phận của câu?
a. Vì mọi người tích cực trồng cây nên quê hương em có nhiều cánh rừng xanh mát.
Mối quan hệ nguyên nhân – kết quả
b.Tuy hoàn cảnh gia đình khó khăn nhưng bạn Hoàng vẫn luôn học giỏi.
Mối quan hệ tương phản

3

Đặt câu với mỗi quan hệ từ: và, nhưng, của