Tổng kết về từ vựng
(Sự phát triển của từ vựng ..Trau dồi vốn từ)
I. Sự phát triển của từ vựng
1. Ôn lại các cách phát triển của từ vựng
Thêm nghĩa
2. Các cách phát triển của từ vựng
Bủa tay ôm chặt bồ kinh tế,
Mở miệng cười tan cuộc oán thù.
Thuyền về có nhớ bến chăng,
Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền?
Ẩn dụ
Hình ảnh ẩn dụ: thuyền, bến
Em tưởng giếng sâu
Em nối sợi gàu dài
Ai ngờ giếng cạn
Em tiếc hoài sợi dây
(Ca dao)
Ẩn dụ
→ Bài ca dao mang hàm ý than thở, oán trách người yêu
→ Sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ
Áo nâu cùng với áo xanh
Nông thôn cùng với thị thành đứng lên.
Hoán dụ
– Áo nâu: chỉ người nông dân; áo xanh: chỉ người công nhân
– Nông thôn: chỉ những người ở nông thôn; thành thị: chỉ những người sống ở thành thị.
Áo chàm đưa buổi phân li
Cầm tay nhau biết nói gì hôm nay
(Việt Bắc – Tố Hữu)
Hoán dụ
“Áo chàm” là trang phục gắn liền với đồng bào dân tộc miền núi phía Bắc. Hình ảnh “áo chàm” để chỉ đồng bào dân tộc miền núi phía Bắc.
Tạo từ ngữ mới
Tạo từ ngữ mới
Tạo từ ngữ mới
phương lược, thảo mộc, bằng hữu, quốc gia...
Mượn từ
Từ mượn nguồn gốc Châu Âu
II. Từ mượn
1. Ôn khái niệm
Từ mượn là những từ vay mượn các tiếng nước ngoài để biểu thị sự vật, hiện tượng, … mà tiếng Việt chưa có từ thích hợp để biểu thị.
Chỉ một số ít ngôn ngữ trên thế giới phải vay mượn từ ngữ.

b) Tiếng Việt vay mượn nhiều từ ngữ của các ngôn ngữ khác là do sự ép buộc của nước ngoài.

c) Tiếng Việt vay mượn nhiều từ ngữ của các ngôn ngữ khác là để đáp ứng nhu cầu giao tiếp của người Việt.

d) Ngày nay, vốn từ tiếng Việt rất dồi dào và phong phú, vì vậy không cần vay mượn từ ngữ tiếng nước ngoài nữa.
2. Chọn nhận định đúng:
Việt hóa hoàn toàn
Việt hóa không hoàn toàn
III. Từ Hán Việt
Từ Hán Việt là từ có nguồn gốc tiếng Hán, được ghi bằng chữ quốc ngữ, âm đọc tiếng Việt.
1. Ôn khái niệm
a) Từ Hán Việt chiếm một tỉ lệ không đáng kể trong vốn từ tiếng Việt.

b) Từ Hán Việt là bộ phận quan trọng của lớp từ mượn gốc Hán.

c) Từ Hán Việt không phải là một bộ phận của vốn từ tiếng Việt.

d) Dùng nhiều từ Hán Việt là việc làm cần phê phán.
2. Chọn nhận định đúng: