Tiếng Việt
Bài 25C. CHÚNG MÌNH CÙNG SÁNG TẠO (Tiết 1)

1. Nhận biết sự liên kết câu bằng cách
thay thế từ ngữ. Biết sử dụng cách liên
kết từ ngữ để thay thế câu.
MỤC TIÊU:

- Thực hiện HĐCB 1,2,3 và HĐTH 1.
(HĐCB 1 đã thực hiện ở phần khởi động)

Câu 2: Tìm hiểu về liên kết các câu trong bài bằng cách thay thế
từ ngữ.
a) Đọc thầm đoạn văn sau:
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo
Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy ông luôn điềm tĩnh. Không
điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí. Vị Chủ tướng tài ba
không quên một trong nhũng điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là
phải cố kết lòng ngưòi. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng
nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đây, ông sẽ đi thẳng ra chiến
trận. Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà
Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng.
(Theo Lê Vân)

- Cố kết: kết lại thành một khối vững chắc.
- Lai kinh: về kinh đô
b) Các câu trong đoạn văn trên cùng nói về ai? Những
từ ngữ nào cho biết điều đó.
Đoạn văn có 6 câu.
Cả 6 câu đều nói về Trần Quốc Tuấn.

Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần
Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Ông
luôn điềm tĩnh. Không điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế
có thể rối trí. Vị Chủ tướng tài ba không quên một trong
những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết
lòng người. Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng
nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đây, ông sẽ đi thẳng
ra chiến trận. Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn
cân treo sợi tóc mà Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc
đến lạ lùng.

Hưng Đạo Vương (Tên thật
là Trần Quốc Tuấn) là một đại
danh tướng của dân tộc. Ông sinh
năm 1228 mất năm 1300. Ông
được phong tước Vương, tên Hưng
Đạo nên dân ta thường kính cẩn
gọi là Hưng Đạo Vương. Năm
1285, quân Mông Cổ tràn qua
đánh nước ta lần thứ hai, Hưng
Đạo Vương được vua Nhân Tông
phong làm Quốc công Tiết Chế
thống lãnh toàn quân chống giặc. 

*Vì sao có thể nói cách diễn đạt trong đoạn văn (a) hay hơn cách
diễn đạt trong đoạn văn (b)?
a) Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống
gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ
Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh. Không điều
gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí.
Vị Chủ tướng tài ba không quên một trong
những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là
phải cố kết lòng người. Chuyến này, Hưng Đạo
Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị Diên
Hồng. Từ đấy, Ông sẽ đi thẳng ra chiến trận.
Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân
treo sợi tóc mà Người vẫn bình thản, tự tin,
đĩnh đạc đến lạ lùng.

b) Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp,
sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ
Trương thấy Hưng Đạo Vương luôn điềm
tĩnh. Không điều gì khiến Hưng Đạo Vương
có thể rối trí. Hưng Đạo Vương không quên
một trong những điều hệ trọng để làm nên
chiến thắng là phải cố kết lòng người. Chuyến
này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua
dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Hưng Đạo
Vương sẽ đi thẳng ra chiến trận. Vào chốn
gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc
mà Hưng Đạo Vương vẫn bình thản, tự tin,
đĩnh đạc đến lạ lùng.

-Đoạn văn (a) dùng nhiều từ ngữ khác nhau cùng chỉ một người là: Trần Quốc Tuấn.
-Đoạn văn (b) lặp lại quá nhiều từ: Hưng Đạo Vương.

a) Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp,
sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh
họ Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh. Không
điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể
rối trí. Vị Chủ tướng tài ba không quên một
trong những điều hệ trọng để làm nên chiến
thắng là phải cố kết lòng người. Chuyến này,
Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự
Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Ông sẽ đi
thẳng ra chiến trận. Vào chốn gian nguy,
trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà
Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ
lùng.

b) Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp,
sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ
Trương thấy Hưng Đạo Vương luôn điềm
tĩnh. Không điều gì khiến Hưng Đạo Vương
có thể rối trí. Hưng Đạo Vương không quên
một trong những điều hệ trọng để làm nên
chiến thắng là phải cố kết lòng người. Chuyến
này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua
dự Hội nghị Diên Hồng. Từ đấy, Hưng Đạo
Vương sẽ đi thẳng ra chiến trận. Vào chốn
gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc
mà Hưng Đạo Vương vẫn bình thản, tự tin,
đĩnh đạc đến lạ lùng.

Trong đoạn văn cùng nói về một người, một vật hay
một việc ta có thể sử dụng từ loại nào để thay thế cho câu
văn đứng trước nó?
Trong đoạn văn cùng nói về một người, một vật, một
việc, ta có thể dùng đại từ hoặc những từ ngữ đồng nghĩa
thay thế cho những từ ngữ đã dùng ở câu đứng trước .
Việc thay thế những từ ngữ ở câu trước bằng
những từ ngữ đồng nghĩa hoặc đại từ để liên kết câu
như ở đoạn văn trên được gọi là gì?
Liên kết câu bằng cách thay thế từ ngữ.

Ghi nhớ:
Khi các câu trong đoạn văn cùng nói về một
người, một vật, một việc, ta có thể dùng đại từ hoặc
những từ ngữ đồng nghĩa thay thế cho những từ
ngữ đã dùng ở câu đứng trước để tạo mối liên hệ
giữa các câu và tránh lặp từ nhiều lần.

Câu 1: a) Cùng đọc đoạn văn sau:
Hai Long phóng xe về phía Phú Lâm tìm hộp thư
mật (1). Người đặt hộp thư lần nào cũng tạo cho anh sự
bất ngờ (2). Bao giờ hộp thư cũng được đặt tại một nơi
dễ tìm mà lại ít bị chú ý nhất (3). Nhiều lúc, người liên
lạc còn gửi gắm vào đây một chút tình cảm của mình,
thường bằng những vật gợi ra hình chữ V mà
chỉ anh mới nhận thấy (4). Đó là tên Tổ quốc Việt Nam,
là lời chào chiến thắng (5).
Hữu Mai

b) Trả lời câu hỏi:
Mỗi từ ngữ được in đậm trong đoạn văn trên
thay thế cho từ ngữ nào?
M: Từ anh ở câu (2) thay thế cho Hai Long ở câu (1)
- Cách thay thế từ ngữ ở đây có tác dụng gì?

Câu 1: a) Cùng đọc đoạn văn sau:
Hai Long phóng xe về phía Phú Lâm tìm hộp thư
mật (1). Người đặt hộp thư lần nào cũng tạo cho anh sự
bất ngờ (2). Bao giờ hộp thư cũng được đặt tại một nơi
dễ tìm mà lại ít bị chú ý nhất (3). Nhiều lúc, người liên
lạc còn gửi gắm vào đây một chút tình cảm của mình,
thường bằng những vật gợi ra hình chữ V mà
chỉ anh mới nhận thấy (4). Đó là tên Tổ quốc Việt Nam,
là lời chào chiến thắng (5).
Hữu Mai

•Từ ngữ in đậm

•Thay thế cho từ ngữ

- anh
- người liên lạc
- anh
- Đó

Hai Long
người đặt hộp thư
Hai Long
những vật gợi ra hình chữ V

• Cách thay thế từ ngữ trong đoạn văn trên có tác
dụng: Liên kết các câu văn với nhau.

Thứ hai ngày 14 tháng 3 năm 2022
Tiếng Việt
Bài 25C. CHÚNG MÌNH CÙNG SÁNG TẠO (Tiết 1)

1. Nhận biết sự liên kết câu bằng cách
thay thế từ ngữ. Biết sử dụng cách liên
kết từ ngữ để thay thế câu.
MỤC TIÊU:

- Thực hiện HĐCB 1,2,3 và HĐTH 1.
(HĐCB 1 đã thực hiện ở phần khởi động)

3. VẬN DỤNG,TRẢI NGHIỆM
Về nhà ôn lại ND bài, vận dụng kiến thức đã học
vào viết câu bằng cách thay thế từ ngữ.

Tiếng Việt
Bài 25C. CHÚNG MÌNH CÙNG SÁNG TẠO (Tiết 2)

2. Viết được đoạn đối thoại trong kịch
theo mẫu
MỤC TIÊU:

- Thực hiện HĐTH 1,2,3,4,5.

Câu 2: Cùng đọc lại đoạn trích vở kịch “Ở Vương
quốc Tương Lai” em đã học ở lớp 4. (SGK / 84)
Câu 3: Tập viết đoạn đối thoại
Dựa theo đoạn đối thoại ở hoạt động 2, em hãy cùng các
bạn trong nhóm viết một đoạn đối thoại nói về việc cả nhóm
cùng sáng chế ra một vật làm cho cuộc sống của con người
hạnh phúc hơn (ví dụ: chiếc bút máy mà mực viết mãi không
hết, cái máy hút bụi có thể hút được hết bụi trong không khí để
môi trường luôn trong sạch,…)

Đoạn đối thoại tham khảo:
Trong công xưởng sáng chế
Nhóm A bước vào công xưởng phát hiện ra các thành
viên trong nhóm B đang hì hục làm việc.
- Vinh (Nhóm A): Các bạn đang làm gì thế?
- Nhóm B: Bọn mình đang cùng nhau tạo ra một vật vô
cùng hữu ích cho con người.
- Hà Ngọc (Nhóm A): Vật đó có tác dụng gì vậy?
- Thúy Phương (Nhóm B): Vật này có tác dụng lọc không
khí vào bất cứ không gian nào bạn tới.
- Vinh: Nó kì diệu vậy sao?

- Toàn (Nhóm B): Ừ đúng rồi, bạn biết đấy môi trường hiện nay ô nhiễm
nghiêm trọng như vậy, bọn mình muốn tìm ra một giải pháp để bảo vệ sức
khoẻ con người. Đó là lý do thôi thúc bọn mình sáng chế ra chiếc máy lọc
không khí này
-Vinh: Oà thật là một chiếc máy hữu ích. Nó hoạt động như thế nào
vậy?
- Quỳnh Anh (Nhóm B): Rất đơn giản, bọn mình đã tốn giản hoá máy
móc và tích hợp nó vào chiếc điều khiển nhỏ này, cầm vừa lòng bàn tay,
khi bước đến bất kì không gian nào, bạn chỉ cần bấm nút trong vài phút
thôi là không khí xung quanh đã trở nên trong lành rồi.
- Vinh: Thật là một chiếc máy tuyệt vời. Chúc các bạn thành công
nhé! Lúc nào hoàn thành hãy để chúng mình được thử trải nghiệm nhé!
- Nhóm B: Nhất trí!

4. Phân vai đọc lại màn kịch trên
5. Các nhóm diễn kịch trước lớp

3. VẬN DỤNG,TRẢI NGHIỆM

Ôn lại kiến thức đã học. Nói với người
thân những điều em đã học được.
Nghe người thân kể hoặc tìm đọc câu
chuyện nói về truyền thống hiếu học hoặc
đoàn kết của dân tộc Việt Nam.